ચીન બન્યું ભારતનું ટોપ ટ્રેડિંગ પાર્ટનર, યુએસને પછાડ્યું; વેપાર ખાધમાં રેકોર્ડ!

ચીન ફરી બન્યું ભારતનું સૌથી મોટું ટ્રેડિંગ પાર્ટનર

નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માં ચીન ફરી એકવાર ભારતનું અગ્રણી વેપાર ભાગીદાર બની ગયું છે. આ સાથે, યુએસએ જે છેલ્લા ચાર વર્ષથી આ સ્થાન જાળવી રાખ્યું હતું, તેને ચીને પાછળ છોડી દીધું છે. બંને દેશો વચ્ચે કુલ વેપાર $151.1 બિલિયન નોંધાયો છે. જોકે, આ આંકડા કરતાં પણ વધુ ચિંતાજનક બાબત એ છે કે ભારત અને ચીન વચ્ચેની વેપાર ખાધ (Trade Deficit) $112.16 બિલિયનના અત્યાર સુધીના સૌથી ઊંચા સ્તરે પહોંચી ગઈ છે.

ચીનમાંથી ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) અને એક્સપોર્ટ્સ (Exports)

આ રેકોર્ડ વેપાર ખાધનું મુખ્ય કારણ ચીનમાંથી થતી ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) માં થયેલો મોટો વધારો છે. રિપોર્ટ્સ મુજબ, ચીનથી આવતી ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) માં 16% નો વધારો થયો છે અને તે $131.63 બિલિયન પર પહોંચી ગઈ છે. બીજી તરફ, ભારતમાંથી ચીન જતી એક્સપોર્ટ્સ (Exports) માં 36.66% નો નોંધપાત્ર ઉછાળો જોવા મળ્યો છે, જે $19.47 બિલિયન સુધી પહોંચી છે. આમ, વેપારનું કદ વધ્યું છે, પરંતુ ખાધ પણ ખુબ વધી છે.

યુએસ (US) સાથે વેપારમાં શું થયું?

અમેરિકા સાથેના વેપાર સંબંધોમાં થોડો અલગ ટ્રેન્ડ જોવા મળ્યો. યુએસમાં ભારતની એક્સપોર્ટ્સ (Exports) માં માત્ર 0.92% નો નજીવો વધારો થયો, જેના કારણે કુલ એક્સપોર્ટ $87.3 બિલિયન રહી. જ્યારે, યુએસથી આવતી ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) માં 15.95% નો સારો એવો વધારો થયો અને તે $52.9 બિલિયન પર પહોંચી. આ પરિબળોને કારણે, યુએસ સાથે ભારતનો વેપાર સરપ્લસ (Trade Surplus) ઘટીને $34.4 બિલિયન થયો છે, જે પાછલા નાણાકીય વર્ષમાં $40.89 બિલિયન હતો.

અન્ય દેશો સાથે વેપારની સ્થિતિ

ચીન અને યુએસ સિવાય, ભારતે નેધરલેન્ડ્સ, યુનાઈટેડ કિંગડમ, સિંગાપોર અને ઓસ્ટ્રેલિયા જેવા કેટલાક મુખ્ય દેશો સાથે એક્સપોર્ટ ગ્રોથમાં ઘટાડો નોંધાવ્યો છે. જોકે, UAE, જર્મની અને બ્રાઝિલ જેવા દેશોમાં એક્સપોર્ટ ગ્રોથ સકારાત્મક રહ્યો છે. ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) ની વાત કરીએ તો, રશિયા, ઇરાક અને ઇન્ડોનેશિયા પાસેથી ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) માં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. તેનાથી વિપરિત, UAE, સાઉદી અરેબિયા, જાપાન અને દક્ષિણ કોરિયા જેવા પારંપરિક ભાગીદારો પાસેથી ઈમ્પોર્ટ્સ (Imports) માં વૃદ્ધિ નોંધાઈ છે. આટલા બધા દેશો સાથેના જટિલ વેપાર સંબંધો દર્શાવે છે કે ચીનનો પ્રભાવ વધી રહ્યો છે, જે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે નવી તકો અને પડકારો બંને લઈને આવ્યો છે.