ભારતના ચીફ જસ્ટિસ સૂર્યકાંતે ગ્લોબલ ફાઈનાન્શિયલ ક્રાઈમ પર ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. તેમણે જણાવ્યું કે મની લોન્ડરિંગના મામલામાં દુનિયાભરમાં માત્ર **1%** થી ઓછી ગેરકાયદે સંપત્તિ જ રિકવર થઈ શકે છે.
કેમ્બ્રિજ ખાતે 29 ઓગસ્ટ, 2026 ના રોજ યોજાયેલા 43મા ઇન્ટરનેશનલ સિમ્પોઝિયમ ઓન ઇકોનોમિક ક્રાઈમમાં ચીફ જસ્ટિસ સૂર્યકાંતે ગંભીર આંકડા રજૂ કર્યા હતા. તેમણે કહ્યું કે દર વર્ષે થતું મની લોન્ડરિંગ એટલું વિશાળ છે કે પૃથ્વીના દરેક વ્યક્તિને એક લેપટોપ આપી શકાય, તેમ છતાં રિકવરી રેટ 1% થી પણ નીચે છે, જે વૈશ્વિક તપાસ એજન્સીઓની નિષ્ફળતા દર્શાવે છે.
કાયદાકીય અવરોધો
જસ્ટિસ કાંતે સમજાવ્યું કે ભારતમાં Prevention of Money Laundering Act (PMLA) 2002 અને Fugitive Economic Offenders Act 2018 જેવા કડક કાયદા હોવા છતાં, આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ગુનેગારો સરહદ પાર કરીને સંપત્તિ છુપાવવામાં સફળ રહે છે. જ્યારે ગુનો મલ્ટી-જ્યુરિસ્ડિક્શનલ (બહુ-દેશીય) હોય ત્યારે એજન્સીઓ માટે ફંડને ટ્રેક કરવું અને ફ્રીઝ કરવું અત્યંત મુશ્કેલ બની જાય છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગની તાતી જરૂરિયાત
CJI એ માત્ર ગુનેગારોના પ્રત્યાર્પણ (Extradition) પર ધ્યાન આપવાને બદલે Mutual Legal Assistance Treaties (MLATs) ને મજબૂત કરવા પર ભાર મૂક્યો છે. તેમણે કહ્યું કે સંપત્તિને સમયસર ફ્રીઝ કરવી અને તેને પાછી લાવવી એ આર્થિક ગુનાખોરી સામેની લડાઈમાં સફળતાનું સાચું માપદંડ હોવું જોઈએ.
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વ?
આ આંકડા દર્શાવે છે કે વૈશ્વિક નાણાકીય સિસ્ટમમાં હજુ પણ મોટી પારદર્શિતાનો અભાવ છે. મની લોન્ડરિંગ બેંકિંગ સેક્ટર માટે મોટું જોખમ છે. જેમ-જેમ વૈશ્વિક નિયમનકારો કડક વલણ અપનાવશે, તેમ કંપનીઓ અને નાણાકીય સંસ્થાઓ પર કમ્પ્લાયન્સનું દબાણ વધશે.