Whalesbook
STT વધારાથી માર્કેટમાં ગભરાટ
કેન્દ્રીય બજેટ 2026ની જાહેરાતો બાદ તરત જ માર્કેટમાં મોટી વેચવાલી જોવા મળી. આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ ઇક્વિટી LTCG પર કોઈ રાહત ન મળવી અને ખાસ કરીને ફ્યુચર્સ અને ઓપ્શન્સ (F&O) સેગમેન્ટમાં STT માં કરાયેલો વધારો હતો, જેણે રોકાણકારોના સેન્ટિમેન્ટને નકારાત્મક અસર કરી.
1 એપ્રિલ, 2026 થી લાગુ થતા નવા નિયમો મુજબ, ફ્યુચર્સ પર STT 0.02% થી વધારીને 0.05% કરવામાં આવ્યો છે. તેવી જ રીતે, ઓપ્શન્સ પર STT 0.10%/0.125% થી વધારીને 0.15% કરાયો છે. સરકારનો આ નિર્ણય વધુ પડતી સટ્ટાખોરી અને હાઈ-ફ્રિક્વન્સી ટ્રેડિંગને નિયંત્રિત કરવા માટે લેવાયો છે, પરંતુ તેના કારણે ટ્રેડર્સ માટે ટ્રાન્ઝેક્શન કોસ્ટ વધી ગયું છે.
આ જાહેરાતના પગલે, બજેટના દિવસે એટલે કે 1 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ, સેન્સેક્સે 1,500 પોઈન્ટથી વધુનો ઘટાડો નોંધાવ્યો, જ્યારે નિફ્ટી 50 પણ 495 પોઈન્ટ ગગડ્યો. આ વેચવાલીમાં લગભગ ₹9.4 લાખ કરોડની માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશનનું ધોવાણ થયું. વિશ્લેષકો અને ટ્રેડર્સ આ STT વધારાને બોજ માની રહ્યા છે, જે ડિરેવેટિવ્ઝ વોલ્યુમ અને લિક્વિડિટી ઘટાડી શકે છે.
ગોલ્ડ બોન્ડ્સ અને બાયબેક્સમાં ફેરફાર
STT વધારા ઉપરાંત, બજેટમાં સોવરિન ગોલ્ડ બોન્ડ્સ (SGBs) અને શેર બાયબેક (Buyback) ના ટેક્સેશન (Taxation) માં પણ મહત્વપૂર્ણ ફેરફારો કરાયા છે.
SGBs માટે, મેચ્યોરિટી પર મળતી કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સની છૂટ હવે ફક્ત મૂળ રોકાણકારો (original subscribers) ને જ મળશે, જો તેઓ બોન્ડ ઇશ્યૂ થયા ત્યારથી સતત ધારણ કરે. 1 એપ્રિલ, 2026 પછી સેકન્ડરી માર્કેટમાંથી SGBs ખરીદનારા રોકાણકારોને રિડેમ્પશન (Redemption) સમયે કેપિટલ ગેઇન્સ ટેક્સ ભરવો પડશે.
શેર બાયબેકના કિસ્સામાં, હવે મળતી રકમને ડિવિડન્ડને બદલે કેપિટલ ગેઇન્સ તરીકે ટેક્સ લગાડવામાં આવશે. આનાથી માઇનોરિટી શેરહોલ્ડર્સને ફાયદો થઈ શકે છે, પરંતુ પ્રમોટર્સ માટે નવા ટેક્સ રેટ લાગુ પડશે, જે કોર્પોરેટ પ્રમોટર્સ માટે 22% અને નોન-કોર્પોરેટ પ્રમોટર્સ માટે 30% રહેશે. આ ફેરફારનો હેતુ ટેક્સ આર્બિટ્રેજ (Tax Arbitrage) ને રોકવાનો છે.
LTCG યથાવત અને નાણાકીય ચિત્ર
નાણાકીય વર્ષ 2026-27 માટે ઇક્વિટીઝ પર લોંગ-ટર્મ કેપિટલ ગેઇન્સ (LTCG) ટેક્સ યથાવત રાખવામાં આવ્યો છે. એક વર્ષથી વધુ સમય સુધી શેર હોલ્ડ કર્યા પછી થતા LTCG પર 12.5% ટેક્સ લાગુ રહેશે, જેમાં વાર્ષિક ₹1.25 લાખની છૂટ યથાવત છે. શોર્ટ-ટર્મ ગેઇન્સ પર 20% ટેક્સ રહેશે. માર્કેટમાં તેજીના માહોલ વચ્ચે કરમાં કોઈ રાહત ન મળતાં ઘણા રોકાણકારો નિરાશ થયા હતા.
આર્થિક મોરચે, બજેટમાં FY27 માટે ફિસ્કલ ડેફિસિટ (Fiscal Deficit) 4.3% રહેવાનો અંદાજ છે, જે FY26 ના સુધારેલા અંદાજ 4.4% થી ઓછો છે. તેમજ, નોમિનલ GDP ગ્રોથ 10% રહેવાનો લક્ષ્યાંક રાખવામાં આવ્યો છે. સરકારી કેપિટલ એક્સપેન્ડિચર (Public Capital Expenditure) વધારીને ₹12.2 લાખ કરોડ કરવામાં આવ્યું છે, જે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને લાંબા ગાળાના વિકાસ પર ભાર મૂકે છે.