ભારતના વેપારી સંગઠન ASSOCHAM એ FDI માટે નવો 'ક્વોલિટી-બેઝ્ડ સ્કોરિંગ સિસ્ટમ' પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. હવે માત્ર વિદેશી મૂડીના જથ્થાને બદલે ટેક્નોલોજી ટ્રાન્સફર અને રોજગાર સર્જનને અગ્રિમતા આપવામાં આવશે.
ભારત સરકાર હવે વિદેશી રોકાણ આકર્ષવાની નીતિમાં મોટો ફેરફાર કરવાના મૂડમાં છે. ઉદ્યોગ જગતની મોટી સંસ્થા ASSOCHAM એ એક નવી 'FDI ક્વોલિટી એન્ડ ઈમ્પેક્ટ ફ્રેમવર્ક'ની દરખાસ્ત રજૂ કરી છે. અત્યાર સુધી આપણે માત્ર FDI ના કુલ આંકડાઓ પર ધ્યાન આપતા હતા, પરંતુ હવે ભાર ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર, સ્કિલ ડેવલપમેન્ટ અને ગ્લોબલ સપ્લાય ચેઈનમાં ભારતના યોગદાન પર રહેશે.
આંકડાઓની માયાજાળથી આગળ
નાણાકીય વર્ષ 2025-26 દરમિયાન ભારતમાં કુલ $95 અબજ નું FDI આવ્યું છે. જોકે, ASSOCHAM નું માનવું છે કે માત્ર મોટી રકમ જ પૂરતી નથી. આ નવા પ્રસ્તાવ મુજબ, દરેક પ્રોજેક્ટને એક 'FDI ક્વોલિટી સ્કોર' આપવામાં આવશે. જે પ્રોજેક્ટ સ્થાનિક મેન્યુફેક્ચરિંગ અને સસ્ટેનેબલ વિકાસને વેગ આપશે, તેમને મંજૂરી મેળવવામાં સરળતા રહેશે.
મેન્યુફેક્ચરિંગ પર ખાસ ફોકસ
ઐતિહાસિક રીતે જોઈએ તો, ભારતમાં સર્વિસ અને સોફ્ટવેર સેક્ટરમાં સૌથી વધુ $791 અબજ નું FDI આવ્યું છે. હવે સરકાર ઈલેક્ટ્રોનિક્સ, ડિફેન્સ અને સેમિકન્ડક્ટર જેવા હાઈ-વેલ્યુ મેન્યુફેક્ચરિંગ સેક્ટરમાં વિદેશી મૂડી લાવવા માંગે છે, જેથી માત્ર એસેમ્બલી નહીં પણ સાચું મૂલ્યવર્ધન (Value-added production) થઈ શકે.
સરળ થશે રોકાણની પ્રક્રિયા
રોકાણકારોની જૂની ફરિયાદ એટલે કે વહીવટી અડચણો દૂર કરવા માટે, સંગઠને 'સિંગલ વિન્ડો' ક્લિયરન્સને બદલે એક વધુ આધુનિક 'સિંગલ પ્રોસેસ' પોર્ટલ બનાવવાનું સૂચન કર્યું છે. આ ડિજિટલ ડેશબોર્ડ દ્વારા તમામ મંજૂરીઓ સમયબદ્ધ રીતે મળી રહેશે.
જો આ નીતિ અમલમાં આવે છે, તો લાંબા ગાળા માટે ભારત આવતી વિદેશી કંપનીઓએ તેમની વ્યૂહરચના બદલવી પડશે અને સ્થાનિક અર્થતંત્ર સાથે ઊંડાણપૂર્વક જોડાવવું પડશે.