ભારતીય રોકાણકારો યુએસ AI શેરોમાં તોતિંગ નાણાં રોકી રહ્યા છે, પરંતુ એનાલિસ્ટ્સ આ તેજીને લઈને ચિંતિત છે. ઊંચા વેલ્યુએશન અને 'સર્ક્યુલર ફંડિંગ'ને કારણે આ બબલ ફૂટવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) પ્રત્યેના આકર્ષણને કારણે રોકાણનો પ્રવાહ બદલાયો છે. જૂન 2026 માં ભારતીય રોકાણકારોએ રેકોર્ડ $457 મિલિયન વિદેશ મોકલ્યા છે, જેનો મોટો હિસ્સો યુએસ ટેકનોલોજી શેરોમાં રોકાયો છે. જોકે, માર્કેટ એનાલિસ્ટ્સ આ તેજીની સરખામણી પાછલી આર્થિક મંદીના સમય સાથે કરી રહ્યા છે.
સર્ક્યુલર ફંડિંગનું જોખમ
એનાલિસ્ટ્સ માટે સૌથી મોટી ચિંતા 'સર્ક્યુલર ફંડિંગ' છે. મોટી ટેક કંપનીઓ અને ચિપ ઉત્પાદકો AI રિસર્ચ લેબ્સને ફંડિંગ આપે છે, અને આ લેબ્સ તે જ નાણાંથી તે કંપનીઓની સર્વિસ કે હાર્ડવેર ખરીદે છે. આ લૂપ પર સવાલ ઉઠે છે કે શું AI સેક્ટરની રેવન્યુ ખરેખર ગ્રાહકોની ડિમાન્ડને કારણે છે કે પછી તે માત્ર રિસાયકલ થયેલું મૂડી છે. જો ગ્રાહકોની વાસ્તવિક માગ ન હોય, તો આ ટેક દિગ્ગજોના શેરોમાં મોટો ઘટાડો આવી શકે છે.
કેપિટલ ઈન્ટેન્સિટી અને કેશ ફ્લો
AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવવા માટે કંપનીઓ અબજો ડોલરનો ખર્ચ કરી રહી છે. જોકે, આ કંપનીઓ પ્રોફિટ તો બતાવે છે, પરંતુ તે નફાનું 'ફ્રી કેશ ફ્લો'માં રૂપાંતર કરવાની ક્ષમતા ઘટી રહી છે. ડેટા સેન્ટરના મોટા ખર્ચ અને લીઝ ઓબ્લિગેશન્સને કારણે કંપનીઓની લિક્વિડિટી પર દબાણ વધી રહ્યું છે.
વેલ્યુએશન અને માર્કેટ રિસ્ક
S&P 500 નો P/E રેશિયો હાલમાં 26x થી 30x ની રેન્જમાં છે, જે ઐતિહાસિક રીતે ખૂબ જ વધારે છે. વળી, 'બફેટ ઇન્ડિકેટર' (માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન વિ. GDP) પણ 2.5x ના સ્તરે પહોંચી ગયું છે, જે 2008 ના વૈશ્વિક આર્થિક સંકટ પહેલા જોવા મળતું હતું. જો લિક્વિડિટીમાં થોડો પણ ઘટાડો આવશે, તો બજારમાં ઝડપી કરેક્શન જોવા મળી શકે છે. હાલના તબક્કે રોકાણકારો માટે AI સ્પેન્ડિંગ વાસ્તવિક આવકમાં બદલાય છે કે નહીં, તે જોવું સૌથી મહત્વનું બની રહેશે.
