ગુરુવારે, ફેબ્રુઆરી 5, 2026 ના રોજ, ગ્લોબલ માર્કેટમાં એક મોટો કડાકો બોલાઈ ગયો. આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ બે પરિબળો છે: એક તરફ નબળા પડી રહેલા આર્થિક આંકડા, અને બીજી તરફ Anthropic કંપનીના નવા AI ટૂલ્સ દ્વારા ઉભી થયેલી ટેકનોલોજીકલ ડિસરપ્શન (technological disruption) ની ચિંતા.
એશિયન બજારોમાં જાપાનનો Nikkei 0.9%, ચીનનો Shanghai Composite 0.6%, અને ભારતનો Sensex 0.6% ઘટ્યો. યુરોપમાં પણ UK નો FTSE 0.8% અને જર્મનીનો Dax 1% લપસ્યા. યુએસમાં ટ્રેડિંગની શરૂઆતમાં Nasdaq Composite 1.6%, Dow Jones Industrial Average 1.1%, અને S&P 500 1.2% નીચે રહ્યા.
આર્થિક ચિંતાઓ વકરી:
ખાસ કરીને, યુનાઈટેડ સ્ટેટ્સમાંથી આવેલા આર્થિક આંકડાઓએ બજારને વધુ નબળું પાડ્યું. જાન્યુઆરી 31, 2026 ના સપ્તાહ માટે આવેલા જોબલેસ ક્લેમ (jobless claims) ના આંકડા 231,000 પર પહોંચી ગયા, જે લગભગ બે મહિનામાં સૌથી મોટો સાપ્તાહિક વધારો દર્શાવે છે. આ સાથે, ડિસેમ્બર 2025 માં નોકરીઓની ખાલી જગ્યાઓ ઘટીને 6.542 મિલિયન થઈ ગઈ, જે સપ્ટેમ્બર 2020 પછીનું સૌથી નીચું સ્તર છે. આ દર્શાવે છે કે અમેરિકન લેબર માર્કેટમાં સ્થિરતા ઘટી રહી છે.
AI નો 'SaaSpocalypse' પ્રભાવ:
આ ઘટાડાનું બીજું મોટું કારણ Anthropic કંપની દ્વારા તેના Claude Cowork ટૂલ માટે લોન્ચ કરાયેલા એડવાન્સ AI પ્લગઈન્સ છે. ખાસ કરીને, લીગલ વર્કફ્લોને ઓટોમેટ (automate) કરવા માટે ડિઝાઈન કરાયેલા ટૂલે સોફ્ટવેર, લીગલ ટેક અને ફાઈનાન્સિયલ સર્વિસિસ સેક્ટરમાં ખળભળાટ મચાવી દીધો છે. આ 'SaaSpocalypse' તરીકે ઓળખાઈ રહ્યું છે, જેના કારણે એક જ ટ્રેડિંગ સેશનમાં અંદાજે $285 બિલિયન નું માર્કેટ વેલ્યુ ધોવાઈ ગયું. Thomson Reuters અને RELX જેવી કંપનીઓના શેરમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો. આ દર્શાવે છે કે રોકાણકારો હવે AI ને માત્ર બિઝનેસ મોડલ્સને સુધારનાર નહીં, પરંતુ સ્થાપિત કંપનીઓ માટે સીધો ખતરો માની રહ્યા છે.
કોમોડિટીઝ પર દબાણ:
આ સિવાય, કોમોડિટી માર્કેટમાં પણ ભારે વેચવાલી જોવા મળી, ખાસ કરીને મેટલ્સમાં. ડોલર સામે અન્ય ચલણો નબળા પડવાથી અને અમેરિકી ડોલરના મજબૂત થવાને કારણે કોમોડિટીના ભાવ ઘટ્યા. ચાંદી (Silver) ના ભાવમાં લગભગ 15% નો ઘટાડો થયો, જ્યારે સોના (Gold) માં આશરે 2% અને તાંબા (Copper) માં આશરે 1.4% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો. આ 'રિસ્ક-ઓફ' (risk-off) સેન્ટિમેન્ટને કારણે જોવા મળ્યું છે.
કેન્દ્રીય બેંકોની સાવધાની:
સેન્ટ્રલ બેંકો પણ આ જટિલ આર્થિક પરિસ્થિતિમાંથી માર્ગ શોધી રહી છે. બેંક ઓફ ઈંગ્લેન્ડ (Bank of England) એ 5 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ વ્યાજ દર 3.75% પર યથાવત રાખ્યો, પરંતુ મોનેટરી પોલિસી કમિટીના 5:4 મત વિભાજનથી નીતિગત સાવધાનીનો સંકેત મળ્યો. બેંકે 2026 અને 2027 માટે યુકેના GDP ગ્રોથ (GDP growth) ના અનુમાનો પણ ઘટાડ્યા છે અને બેરોજગારી 5.3% સુધી પહોંચવાની સંભાવના વ્યક્ત કરી છે. IMF એ જાન્યુઆરી 2026 માં વૈશ્વિક વૃદ્ધિ 3.3% રહેવાની આગાહી કરી છે, પરંતુ ટેકનોલોજી અને ભૌગોલિક રાજકીય જોખમો પર પણ ભાર મૂક્યો છે. 
