ભારતમાં ક્રિપ્ટોકરન્સી માટે એક મજબૂત મોનિટરિંગ ફ્રેમવર્ક તૈયાર કરવા માટે સંસદીય સમિતિ અંતિમ તબક્કે છે. આ કદમથી ડિજિટલ એસેટ્સના રેગ્યુલેશનમાં રહેલી ખામીઓ દૂર થશે અને રોકાણકારો માટે સુરક્ષાનું સ્તર વધવાની શક્યતા છે.
પાર્લામેન્ટરી સ્ટેન્ડિંગ કમિટી ઓન ફાઇનાન્સ, જેના અધ્યક્ષ ભાજપના સાંસદ ભર્તૃહરિ મહેતાબ છે, તે હવે વર્ચ્યુઅલ ડિજિટલ એસેટ્સ (VDAs) ના નિયમન અંગે અંતિમ રિપોર્ટ તૈયાર કરી રહી છે. આ રિપોર્ટ લોકસભા સ્પીકરને સોંપવામાં આવશે, જે ક્રિપ્ટો માર્કેટમાં ચાલી રહેલી અનિશ્ચિતતાને દૂર કરવા તરફનું એક મોટું પગલું માનવામાં આવે છે.\n\n### નિયમન તરફ એક ડગલું\n\nક્રિપ્ટોકરન્સીના બોર્ડરલેસ સ્વરૂપને કારણે મની લોન્ડરિંગ અને આતંકવાદી ફંડિંગ જેવા જોખમો સરકાર માટે ચિંતાનો વિષય રહ્યા છે. સમિતિ એવી સિસ્ટમ બનાવવા પર ભાર મૂકી રહી છે જ્યાં સેલ્ફ-રેગ્યુલેટરી સંસ્થાઓ RBI કે SEBI ના માર્ગદર્શન હેઠળ કામ કરી શકે. આનાથી કોઈ પણ નવા કાયદાની રાહ જોયા વગર માર્કેટ પર દેખરેખ રાખવી સરળ બનશે.\n\n### માર્કેટ ડેટા અને રોકાણકારોનું જોખમ\n\nમે 2026 સુધીના આંકડા મુજબ, ભારતમાં આશરે 3.93 કરોડ KYC-વેરિફાઈડ ક્રિપ્ટો એકાઉન્ટ્સ છે. જોકે, ભારતીય રોકાણકારોની કુલ હોલ્ડિંગનું મૂલ્ય એપ્રિલ 2025 માં ₹34,000 કરોડ હતું, જે ઘટીને મે 2026 સુધીમાં ₹20,436 કરોડ પર આવી ગયું છે. આ ઘટાડો માર્કેટમાં રોકાણકારોનો રસ ઘટતો હોવાનું સૂચવે છે.\n\nRBI એ અગાઉ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ક્રિપ્ટોકરન્સી ભારતીય અર્થતંત્રની સ્થિરતા માટે ખતરો બની શકે છે. હાલમાં, આ પ્રોડક્ટ્સ કાયદેસર રીતે રેગ્યુલેટેડ નથી, તેથી રોકાણકારોને ફ્રોડ કે લોસ સામે કોઈ કાયદાકીય સુરક્ષા મળતી નથી.\n\n### રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?\n\nઆગામી સમયમાં જ્યારે આ રિપોર્ટ સબમિટ થશે, ત્યારે સર્વિસ પ્રોવાઈડર્સ માટે AML (એન્ટી-મની લોન્ડરિંગ) ના નિયમો વધુ કડક બની શકે છે. રોકાણકારોએ સરકારના સત્તાવાર નિવેદન અને રેગ્યુલેટરી ફેરફારો પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ.