Navratri દરમિયાન Swiggy અને Zepto જેવી ક્વિક કોમર્સ કંપનીઓમાં ઓર્ડર્સનો રાફડો ફાટ્યો છે. માત્ર કરિયાણું જ નહીં, પણ કપડાં અને જ્વેલરીના વેચાણમાં થયેલા તોતિંગ વધારા બાદ હવે રોકાણકારોના મનમાં એક જ સવાલ છે: શું આ વધતી માંગ લાંબા ગાળે કંપનીઓને પ્રોફિટેબલ બનાવી શકશે?
નવરાત્રી દરમિયાન કન્ઝ્યુમર હેબિટ્સમાં મોટું પરિવર્તન જોવા મળ્યું છે. લોકો હવે છેલ્લી ઘડીની જરૂરિયાતો માટે પણ ક્વિક કોમર્સ એપ પર ભરોસો કરી રહ્યા છે. Swiggy એ ૧૭ થી ૨૦ ઓક્ટોબર દરમિયાન મીઠાઈના ઓર્ડરમાં વાર્ષિક ધોરણે ૩૬.૪% નો ઉછાળો નોંધાવ્યો છે, જ્યારે Zepto પર ફેસ્ટિવ કપડાંના ઓર્ડરમાં ૪૦૦% નો જંગી વધારો જોવા મળ્યો છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે નોન-પેરિશેબલ વસ્તુઓ માટે પણ ઇન્સ્ટન્ટ ડિલિવરીનો ક્રેઝ વધી રહ્યો છે.\n\n### ગ્રોસરીથી આગળ વધીને માર્જિન સુધારવાની કવાયત\n\nરોકાણકારો માટે આ તેજીનું સૌથી મહત્વનું પાસું 'નોન-ફૂડ' કેટેગરીમાં વિસ્તરણ છે. અત્યાર સુધી આ કંપનીઓ મુખ્યત્વે કરિયાણા અને ફૂડ ડિલિવરી પર નિર્ભર હતી, જ્યાં નફાનું પ્રમાણ ઓછું હોય છે. હવે કપડાં, જ્વેલરી અને વેલનેસ પ્રોડક્ટ્સ જેવી કેટેગરીઝમાં પ્રવેશ કરીને કંપનીઓ 'એવરેજ ઓર્ડર વેલ્યુ' વધારવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે. રોજિંદા દૂધ કે બ્રેડની સરખામણીએ જ્વેલરી જેવી વસ્તુઓ વેચવાથી કંપનીઓને સારા માર્જિન મળે છે, પરંતુ આ માટે લોજિસ્ટિક્સ અને ઇન્વેન્ટરી મેનેજમેન્ટની જટિલતાઓ વધે છે.\n\n### ઓપરેશનલ રિસ્ક અને રેગ્યુલેટરી ચેલેન્જીસ\n\nમાંગમાં આ ઉછાળો બિઝનેસ મોડેલની સફળતા સાબિત કરે છે, પરંતુ તેની સાથે ઓપરેશનલ દબાણ પણ વધ્યું છે. તહેવારો દરમિયાન ડાર્ક સ્ટોર્સ અને ડિલિવરી ફ્લીટ પર ભારે લોડ રહે છે. જો ડિલિવરીમાં વિલંબ થાય તો બ્રાન્ડ વેલ્યુને નુકસાન થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, રેસિડેન્શિયલ વિસ્તારોમાં ડાર્ક સ્ટોર્સને લઈને થતા નિયમો અને લેબર પ્રેક્ટિસિસ પણ સતત ચર્ચામાં છે.\n\n### સેક્ટરની સ્પર્ધા અને ભવિષ્ય\n\nઆ ટ્રેન્ડ માત્ર Swiggy કે Zepto પૂરતો સીમિત નથી. Zomato ની Blinkit સર્વિસ પણ આ જ દિશામાં આક્રમક રીતે આગળ વધી રહી છે. માર્કેટ શેર મેળવવા માટેની આ દોડમાં જે કંપનીઓ કેશ બર્ન ઘટાડીને ઇન્વેન્ટરીને સ્કેલ કરી શકશે, તે જ લાંબા ગાળે ટકી શકશે. આગામી ક્વાર્ટરના પરિણામોમાં આ ફેસ્ટિવ ડિમાન્ડ ખરેખર નફામાં પરિણમી છે કે નહીં, તે જોવું સૌથી મહત્વનું રહેશે.