ભારતનું ડેરી સેક્ટર, જેનું કુલ ઉત્પાદન **247 મિલિયન ટનથી** વધુ છે, તેમાં કોલ્ડ ચેઈન ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના અભાવે મોટું નુકસાન થઈ રહ્યું છે. પનીર જેવી પ્રોડક્ટ્સ માટે સરકારી નિયમો કડક બનતા હવે કંપનીઓએ લોજિસ્ટિક્સ અને ઇન્વેન્ટરી ટ્રેકિંગ પાછળ મોટો ખર્ચ કરવો પડશે.
ભારતીય ડેરી ઉદ્યોગ હાલમાં એક ગંભીર પડકારનો સામનો કરી રહ્યો છે જે સીધો જ તેની પ્રોફિટેબિલિટી પર અસર કરે છે: નબળી કોલ્ડ ચેઈન લોજિસ્ટિક્સ. ભારત 2024-25 સાયકલમાં 247.87 મિલિયન ટન ઉત્પાદન સાથે ગ્લોબલ લીડર હોવા છતાં, સંગ્રહ અને પરિવહનની ખામીઓને કારણે મોટો મૂલ્યવાન જથ્થો વેડફાઈ રહ્યો છે. રોકાણકારો માટે આ માત્ર માલ બગડવાનો મુદ્દો નથી, પરંતુ પ્રોફિટ માર્જિન ધોવાઈ જવાનો મોટો ખતરો છે.
વધતું રેગ્યુલેટરી દબાણ
FSSAI એ પનીર અને ખોયા જેવી સંવેદનશીલ પ્રોડક્ટ્સ માટે તાપમાન નિયંત્રણના કડક નિયમો લાગુ કર્યા છે. હવે આ નિયમો ડાર્ક સ્ટોર્સ અને ક્વિક-કોમર્સ હબ્સ પર પણ લાગુ પડે છે. ક્વિક-કોમર્સના યુગમાં દહીં અને છાશ જેવી વસ્તુઓનું તાપમાન જાળવી રાખવું ટેકનિકલી અઘરું બની ગયું છે, જે કંપનીઓનો ખર્ચ વધારી શકે છે.
ભવિષ્યની રણનીતિ શું હોવી જોઈએ?
કંપનીઓ હવે ડેટા-ડ્રિવન ઇન્વેન્ટરી મેનેજમેન્ટ તરફ વળી રહી છે. પ્રોડક્ટની એક્સપાયરી ડેટ મુજબ વેચાણ અને ફર્સ્ટ-એક્સપાયરી-ફર્સ્ટ-આઉટ પ્રોટોકોલ અપનાવવો હવે અનિવાર્ય બન્યો છે. રોકાણકારોએ એ જોવું પડશે કે કંપનીઓ કઈ રીતે કોલ્ડ સ્ટોરેજ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં અપગ્રેડ કરે છે. જે કંપનીઓ લિક્વિડ મિલ્કને બદલે ઘી કે મિલ્ક પાવડર જેવી પ્રોડક્ટ્સ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે, તે માર્કેટના ઉતાર-ચઢાવ સામે વધુ સુરક્ષિત રહી શકશે.