ઓપરેશનલ સ્ટ્રેન્થ: Q3માં ITCનો દમદાર દેખાવ
ITC Ltd. ના શેર શુક્રવારે તેજીમાં જોવા મળ્યા હતા, જે 5% થી વધુ વધીને ₹327.80 પર પહોંચ્યા હતા. આ ઉછાળો કંપનીના Q3 FY26 ના સારા પરિણામોને કારણે જોવા મળ્યો. કંપનીની કન્સોલિડેટેડ ગ્રોસ રેવન્યુમાં વાર્ષિક ધોરણે 7.1% નો વધારો થયો, જેમાં FMCG-Others સેગમેન્ટમાં 11% અને સિગારેટ બિઝનેસમાં 8.2% ની વૃદ્ધિ મુખ્ય રહી. સ્ટેન્ડઅલોન ગ્રોસ રેવન્યુ ₹19,200 કરોડ પર પહોંચી, જ્યારે પ્રોફિટ બિફોર ટેક્સ (Exceptional items પહેલા) ₹6,959 કરોડ રહ્યો. કંપનીના બોર્ડે શેર દીઠ ₹6.50 નું અંતરિમ ડિવિડન્ડ (Interim Dividend) પણ જાહેર કર્યું છે.
FMCG-Others સેગમેન્ટ ખાસ કરીને ચમક્યું, જેણે 11% ની રેવન્યુ ગ્રોથ સાથે 145 બેસિસ પોઈન્ટ્સ નો EBITDA માર્જિન સુધારો નોંધાવ્યો. આ સેગમેન્ટમાં ડબલ-ડિજિટ ગ્રોથ જોવા મળ્યો. સિગારેટ બિઝનેસ પણ વોલ્યુમ-લેડ ગ્રોથ અને પ્રીમિયમ ઓફરિંગ્સ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને સ્થિર રહ્યો, જેમાં નેટ સેગમેન્ટ રેવન્યુ 7.9% વધી.
ટેક્સેશનનો મોટો ફટકો: ભવિષ્ય પર અનિશ્ચિતતા
જોકે, આ સારા ત્રિમાસિક આંકડાઓ વચ્ચે, બજાર આવનારા મોટા રેગ્યુલેટરી પડકારોને અવગણી રહ્યું હોય તેવું લાગે છે. 1 ફેબ્રુઆરી 2026 થી, તમાકુ ઉત્પાદનો પર ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ (GST) અને એક્સાઇઝ ડ્યુટીમાં નોંધપાત્ર વધારો થવાનો છે. સિગારેટ પર GST દર 28% થી વધીને 40% થયો છે, અને નવી એક્સાઇઝ ડ્યુટી સ્ટ્રક્ચર પ્રતિ 1,000 સ્ટીક દીઠ ₹2,100 થી ₹8,500 સુધીની નવી ચાર્જિસ લાગુ કરશે. આના કારણે સિગારેટ પર કુલ ટેક્સનો બોજ 40% થી 50% સુધી પહોંચી જવાની ધારણા છે. ભૂતકાળમાં, આવા ટેક્સ વધારા બાદ શેરમાં તીવ્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો; બજેટ 2026 માં આ ફેરફારોની જાહેરાત બાદ ITC નો શેર લગભગ 15% ઘટ્યો હતો. ઉદ્યોગના અહેવાલો મુજબ, ટેક્સનો બોજ સરભર કરવા ઉત્પાદકો 25-40% સુધીના ભાવ વધારાની અપેક્ષા રાખે છે, જેનાથી ઉદ્યોગના વોલ્યુમમાં 6-8% સુધીનો ઘટાડો થઈ શકે છે. વધુ પડતા કરવેરાને કારણે ગેરકાયદે વેપાર (Illicit Trade) વધવાની પણ ચિંતા છે.
વેલ્યુએશન અને ડાયવર્સિફિકેશન: આગળનો રસ્તો
વેલ્યુએશનની દ્રષ્ટિએ, ITC નો TTM (Trailing Twelve Months) પ્રાઈસ-ટુ-અર્નિંગ (P/E) રેશિયો લગભગ 18.3x થી 19.8x ની આસપાસ છે. આ FMCG સેક્ટર (Nifty FMCG P/E 36.4x થી 43.71x) ની સરખામણીમાં ઓછો લાગે છે. સ્પર્ધક VST Industries 13.2x થી 17.8x P/E પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે, જ્યારે Godfrey Phillips India નો P/E 28.84x છે. ITC નો પ્રમાણમાં ઓછો P/E તેના મુખ્ય તમાકુ વ્યવસાય સાથે સંકળાયેલા જોખમોને કારણે હોઈ શકે છે. ટેકનિકલી, ITC નો RSI (14) લગભગ 25.0 ની આસપાસ છે, જે ઓવરસોલ્ડ (Oversold) સ્થિતિ દર્શાવે છે.
કંપની તેના નોન-સિગારેટ બિઝનેસને વિસ્તૃત કરીને વૈવિધ્યકરણ (Diversification) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. Agri Business રેવન્યુમાં 6.3% અને Paperboards, Paper, Packaging સેગમેન્ટમાં 11% નો વધારો જોવા મળ્યો. કંપની તેના FoodTech બિઝનેસને પણ સ્કેલ કરી રહી છે, જે હાલમાં ₹150 કરોડ ની GMV હાંસલ કરી ચૂક્યો છે. વિશ્લેષકોનો મત મિશ્ર છે, સરેરાશ 'Neutral' અથવા 'Hold' રેટિંગ સાથે, પરંતુ આગામી 12 મહિનામાં 21% થી 33% સુધીના અપસાઇડની સંભાવના દર્શાવતા ટાર્ગેટ પ્રાઈસ (₹378 થી ₹433) પણ છે. કંપની દેવામુક્ત (Debt-free) છે અને લગભગ 4.45% ડિવિડન્ડ યીલ્ડ ધરાવે છે, જે નાણાકીય સ્થિરતા દર્શાવે છે.