ભારતની દિગ્ગજ FMCG કંપનીઓ હવે ફરજિયાત **2%** CSR ખર્ચને માત્ર કાયદાકીય મજબૂરી તરીકે નહીં, પરંતુ બિઝનેસ સ્ટ્રેટેજી તરીકે વાપરી રહી છે. કાચા માલની સુરક્ષા અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં માર્કેટ પહોંચ વધારવા માટે કંપનીઓ આ સ્માર્ટ રણનીતિ અપનાવી રહી છે.
ભારતીય કન્ઝ્યુમર ગુડ્સ કંપનીઓ હવે કંપની ધારાની કલમ 135 હેઠળના 2% CSR ફંડને માત્ર એક કાયદાકીય જવાબદારી ગણવાને બદલે એક વ્યૂહાત્મક સાધન તરીકે વાપરી રહી છે. આ કંપનીઓ હવે પોતાના ઓપરેશનલ રિસ્ક ઘટાડવા માટે આ ફંડનો ચતુરાઈપૂર્વક ઉપયોગ કરે છે.
સપ્લાય ચેઈનને સુરક્ષિત બનાવવાની કવાયત
ઘણી FMCG કંપનીઓ CSRના નાણાંનો ઉપયોગ પોતાના મુખ્ય કાચા માલની સુરક્ષા માટે કરી રહી છે. દાખલા તરીકે, ITC એ ક્લાઈમેટ-સ્માર્ટ એગ્રીકલ્ચર પ્રોગ્રામ્સ દ્વારા ઘઉં અને પલ્પવુડની સપ્લાય ચેઈનને મજબૂત બનાવી છે. ખેડૂતોને મદદ કરીને કંપનીએ પોતાની ફૂડ અને પેપરબોર્ડ ડિવિઝન માટે ગુણવત્તાયુક્ત કાચો માલ સુરક્ષિત કર્યો છે. તે જ રીતે, Varun Beverages એ પાણી રિચાર્જ કરવાની પહેલ કરી છે, કારણ કે તેમની બોટલિંગ કામગીરી સંપૂર્ણપણે પાણી પર નિર્ભર છે.
ડિસ્ટ્રિબ્યુશન અને માર્કેટ રીચ
Hindustan Unilever નું પ્રખ્યાત 'પ્રોજેક્ટ શક્તિ' મોડલ આનું શ્રેષ્ઠ ઉદાહરણ છે. તે ગ્રામીણ મહિલાઓને રોજગાર આપવાની સાથે કંપની માટે એક મજબૂત અને સસ્તું ડિસ્ટ્રિબ્યુશન નેટવર્ક તૈયાર કરે છે. તેવી જ રીતે, Godrej Consumer Products અને Procter & Gamble જેવી કંપનીઓ સ્વચ્છતા અંગેની જાગૃતિ ફેલાવીને પોતાના ઉત્પાદનો માટે નવા બજારો તૈયાર કરી રહી છે.
બ્રાન્ડની ઈમેજ માટે 'રેપ્યુટેશન શીલ્ડ'
જે કંપનીઓના ઉત્પાદનો પર લોકોની નજર વધુ હોય છે, જેમ કે Britannia અને Nestlé India, તેઓ ચાઈલ્ડ-ન્યુટ્રિશન જેવા પ્રોજેક્ટ્સમાં રોકાણ કરે છે. આનાથી કંપનીઓની બ્રાન્ડ ઈમેજ સુધરે છે અને પ્રોસેસ્ડ ફૂડ સામેના વિવાદોને અટકાવવામાં મદદ મળે છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
આ રણનીતિ જો ફાયદાકારક લાગે છે, પરંતુ તેમાં 'ગ્રીનવોશિંગ'નું જોખમ પણ છે. જો ગ્રાહકોને લાગશે કે આ માત્ર દેખાડો છે, તો કંપનીની છબીને નુકસાન થઈ શકે છે. રોકાણકારોએ ખાસ જોવું જોઈએ કે શું આ પ્રોજેક્ટ્સ ખરેખર કંપનીના ખર્ચમાં ઘટાડો કરી રહ્યા છે કે માત્ર દેખાડા ખાતર કરવામાં આવ્યા છે.