પશ્ચિમ એશિયા યુદ્ધની અસર: ક્રૂડ ઓઈલ **26%** ઉછળ્યું, ભારતીય શેરબજારમાં મોટી ગિરાવટના સંકેત

ભૂ-રાજકીય તણાવનું ગ્રહણ (Geopolitical Triggers)

ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં થયેલો આ તોફાની ઉછાળો, જેમાં Brent crude 26.4% વધીને $117.16 પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચી ગયો છે, તે મુખ્યત્વે યુ.એસ., ઇઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે વધી રહેલા સંઘર્ષને કારણે છે. વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) થી તેલ પુરવઠામાં વિક્ષેપની ભીતિ વધી ગઈ છે. ઈરાકના અને કુવૈતના ઉત્પાદન ઘટાડા તેમજ કતાર દ્વારા અગાઉ કરાયેલા ઘટાડાએ સ્થિતિને વધુ ગંભીર બનાવી છે. બેરુતમાં ઈઝરાયેલે ઈરાની કમાન્ડરો પર કરેલા હુમલાના અહેવાલોએ પ્રાદેશિક તણાવને વધુ ભડકાવ્યો છે, જે વ્યાપક સંઘર્ષના સંકેત આપે છે.

ભારત માટે આર્થિક અસરો (Economic Repercussions for India)

દુનિયાના ત્રીજા સૌથી મોટા તેલ આયાતકાર દેશ ભારત માટે, ક્રૂડના ભાવમાં આ વધારો એક મોટી આર્થિક મુશ્કેલી લઈને આવ્યો છે. વધતી જતી ક્રૂડની કિંમતો સીધી રીતે આયાત બિલમાં વધારો કરશે, જે દેશના ફિસ્કલ બેલેન્સ (Fiscal Balance) પર દબાણ લાવશે અને ભારતીય Rupee ને નબળો પાડશે. આ પરિબળો મોંઘવારી (Inflation) વધારશે, જેનાથી ગ્રાહકો અને વ્યવસાયો માટે વસ્તુઓ અને સેવાઓ મોંઘી બનશે. ફુગાવાના આ આંચકા વૈશ્વિક વ્યાજ દરોને પણ ઉપર લઈ જઈ શકે છે, જે રોકાણને અસર કરી શકે છે.

રોકાણકારોની ધારણા અને પ્રવાહ (Investor Sentiment and Flows)

આ ઘટનાક્રમ પર ગ્લોબલ માર્કેટે તીવ્ર પ્રતિક્રિયા આપી છે. એશિયન શેરબજારોમાં 4.8% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જ્યારે વોલ સ્ટ્રીટ અને યુરોપના ફ્યુચર્સ (Futures) પણ ગગડી રહ્યા છે. ભારતીય ઇક્વિટીઝ (Equities) પણ મોટી ગિરાવટ માટે તૈયાર છે, કારણ કે GIFT Nifty ફ્યુચર્સ ઓપનિંગમાં 2.8% ઘટાડો સૂચવી રહ્યા છે. ગયા સપ્તાહે Nifty 50 અને Sensex તેમના સૌથી ખરાબ સાપ્તાહિક પ્રદર્શનમાંથી પસાર થયા હતા, જેમાં બંને લગભગ 2.9% ઘટ્યા હતા. Swastika Investmart ના સિનિયર ટેકનિકલ એનાલિસ્ટ પ્રવેશે કહ્યું, "પશ્ચિમ એશિયાના વધતા તણાવને કારણે રોકાણકારોનો સેન્ટિમેન્ટ નબળો પડ્યો છે, અને મોટાભાગના સેક્ટર્સમાં વેચવાલી અને રિસ્ક એવર્ઝન (Risk Aversion) જોવા મળશે." શુક્રવારે વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા ₹6,030 કરોડ ની સતત વેચવાલીએ પણ ભારતીય બજારો પરનું દબાણ વધુ વધાર્યું છે.