ભારતીય બજારોમાં ખાંડના હોલસેલ ભાવમાં લગભગ **20%** નો ઘટાડો નોંધાયો છે, તેમ છતાં ગ્રાહકોને હજુ પણ કિલો દીઠ **₹60** થી વધુ કિંમત ચૂકવવી પડી રહી છે. રિટેલર્સ જૂનો મોંઘો સ્ટોક કાઢવા માટે ભાવ ઘટાડવામાં વિલંબ કરી રહ્યા છે, જેની સીધી અસર સુગર પ્રોડ્યુસર્સના માર્જિન પર પડી શકે છે.
ભારતીય ખાંડના બજારમાં એક મોટો તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે. ઓગસ્ટના અંતથી હોલસેલ અને મિલ-ગેટના ભાવમાં 20% જેટલો ઘટાડો થયો હોવા છતાં, મોટા શહેરોમાં રિટેલ ભાવ હજુ પણ ₹60 થી ₹70 પ્રતિ કિલોની આસપાસ જ છે. આ સ્થિતિ ગ્રાહકો માટે મુશ્કેલીભરી છે અને સમગ્ર ઉદ્યોગ માટે ઓપરેશનલ પડકારો ઊભા કરી રહી છે.
ભાવ કેમ ઘટતા નથી?
રિટેલર્સ હાલમાં જૂની ઇન્વેન્ટરીને ખાલી કરવા માટે ભાવ ઘટાડવામાં ખચકાઈ રહ્યા છે, જે તેમણે ઊંચા ભાવે ખરીદી હતી. આના કારણે કોમોડિટી માર્કેટમાં ઘટાડાની ટ્રેન્ડ હોવા છતાં રિટેલ બજારોમાં ભાવ જળવાઈ રહ્યા છે. ઘણી જગ્યાએ લોકો હવે બજેટ જાળવવા માટે ખાંડની ખરીદી ઘટાડી રહ્યા છે.
સરકારના પગલાં અને રેગ્યુલેશન
મોંઘવારીને કાબૂમાં લેવા સરકારે સખત વલણ અપનાવ્યું છે. 1 સપ્ટેમ્બરથી બલ્ક ગ્રાહકો માટે 15 દિવસની સ્ટોક-હોલ્ડિંગ મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે, જેથી સંગ્રહખોરી અટકાવી શકાય. વધુમાં, ઘરેલું સપ્લાય જાળવવા માટે સરકારે 10 લાખ ટન કાચી ખાંડની ડ્યુટી-ફ્રી આયાતને મંજૂરી આપી છે. આ પગલાંથી ખાંડના ઉત્પાદકો અને વિતરકો પર નિયમનકારી દબાણ વધ્યું છે.
પ્રોડક્શન અને માર્જિન પર અસર
ઉત્પાદકો માટે પડકાર ઘણો મોટો છે. પ્રતિકૂળ હવામાન અને પાકને થયેલા નુકસાનને કારણે વર્ષ 2025-26 માટે ખાંડનું કુલ ઉત્પાદન ઘટીને લગભગ 306 લાખ મેટ્રિક ટન રહેવાનો અંદાજ છે. સરકારે નવી ક્રશિંગ સીઝન 15 ઓક્ટોબરથી શરૂ કરવાનો આદેશ આપ્યો છે, જે પ્રોડ્યુસર્સ માટે સપ્લાય અને ખર્ચનું સંતુલન જાળવવા માટે એક સાંકડી સમયમર્યાદા છે.
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વનું?
આગામી જન્માષ્ટમી જેવા તહેવારો દરમિયાન માંગ પર સૌની નજર છે. જો તહેવારોમાં માંગ અપેક્ષા કરતા ઓછી રહેશે, તો ઉત્પાદકો પાસે ઇન્વેન્ટરી ભરાઈ જશે, જે તેમના પ્રોફિટ માર્જિનને વધુ દબાવી શકે છે. રોકાણકારોએ જોવું પડશે કે મિલો નવી પ્રોડક્શન સાયકલ અને સરકારી સ્ટોક-લિમિટના નિયમો વચ્ચે કેવી રીતે કામગીરી સંભાળે છે.
