ગ્લોબલ ક્રૂડના ભાવ ઘટીને લગભગ $72 પ્રતિ બેરલ થતાં સરકારી ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) પેટ્રોલ અને ડીઝલના વેચાણ પર નુકસાનમાંથી બહાર આવવાની નજીક પહોંચી ગઈ છે. આ સ્થિતિ છેલ્લા ક્વાર્ટરમાં ₹75,000 કરોડથી વધુના સામૂહિક નુકસાન બાદ આવી છે. હવે રોકાણકારોની નજર એ વાત પર રહેશે કે શું કંપનીઓ આ સુધરેલા માર્જિનનો ઉપયોગ રિટેલ ભાવ ઘટાડવા માટે કરશે કે પછી જૂના નુકસાનની ભરપાઈ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.
શું છે નવી સ્થિતિ?
પબ્લિક સેક્ટર ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) માટે રાહતના સમાચાર છે. ગ્લોબલ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ ઘટીને આશરે $72 પ્રતિ બેરલ પહોંચી ગયા છે. આ સાથે, ભારતીય ક્રૂડ ઓઇલ બાસ્કેટ પણ ઘટીને $67-68 પ્રતિ બેરલની આસપાસ આવી ગયું છે. આ કારણે, કંપનીઓ પેટ્રોલ અને ડીઝલના રિટેલ વેચાણ પર નુકસાનમાંથી બહાર આવવા (બ્રેક-ઇવન) તરફ આગળ વધી રહી છે. જો ક્રૂડના ભાવ આ સ્તરે જળવાઈ રહેશે તો આગામી એક અઠવાડિયામાં આ સ્થિતિ હાંસલ થઈ શકે છે.
નાણાકીય પુનઃપ્રાપ્તિ અને નુકસાનની સ્થિતિ
આ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ ક્વાર્ટરમાં, OMCs ને કુલ મળીને ₹75,000 કરોડથી વધુનું નુકસાન થયું હતું. આ નુકસાનનું મુખ્ય કારણ ક્રૂડ ઓઇલની ઊંચી ખરીદી કિંમત હતી, જે ગ્રાહકો પાસેથી સંપૂર્ણપણે વસૂલવામાં આવી ન હતી. જોકે પેટ્રોલ અને ડીઝલ પર માર્જિન સુધરવાની શક્યતા છે, પરંતુ ઘરેલું LPG સિલિન્ડર પર કંપનીઓને હજુ પણ પ્રતિ યુનિટ આશરે ₹500નું નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
રોકાણકારો માટે આગામી 6 થી 12 મહિનામાં આ કંપનીઓ આ મોટા નુકસાનની ભરપાઈ કેટલી ઝડપથી કરી શકે છે તે જોવું મહત્વપૂર્ણ રહેશે. સ્થિર નફાકારકતા જાળવવા માટે ગ્લોબલ ક્રૂડના ભાવમાં સ્થિરતા અને ભવિષ્યમાં રિટેલ ભાવમાં કોઈપણ ફેરફાર નિર્ણાયક સાબિત થશે.
OPEC+ નું ઉત્પાદન અને સપ્લાય પર અસર
ગ્લોબલ સપ્લાયમાં પણ ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે કારણ કે OPEC+ જૂથે ઉત્પાદન વધાર્યું છે. આ જૂથે તાજેતરમાં ઓગસ્ટ મહિના માટે દરરોજ 1,88,000 બેરલ વધારાની મંજૂરી આપી છે. પશ્ચિમ એશિયામાં સંઘર્ષની શરૂઆત પછી આ સતત પાંચમો માસિક વધારો છે. સપ્લાયમાં આ વધારો ભારત જેવા મોટા આયાતકારો માટે મદદરૂપ છે, જે પોતાની લગભગ 90% ક્રૂડ જરૂરિયાતો વિદેશથી પૂરી કરે છે. ક્રૂડના નીચા ભાવ સામાન્ય રીતે ભારતના આયાત બિલ પરનું દબાણ ઘટાડવામાં મદદ કરે છે અને સ્ટ્રેટેજિક પેટ્રોલિયમ રિઝર્વને ફરીથી ભરવામાં પણ સહાયક બની શકે છે.
જોકે, OMCs ની નફાકારકતા અને રિટેલ ભાવો પર અંતિમ અસર સરકારી નીતિઓ અને ગ્લોબલ કોમોડિટી માર્કેટની અસ્થિરતા પર નિર્ભર રહેશે. રોકાણકારો આગામી ત્રિમાસિક અહેવાલોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ભાવ અને કંપનીઓના ઓપરેટિંગ માર્જિન વચ્ચેના સંબંધ પર નજર રાખી શકે છે, જે નાણાકીય સ્થિરતાની ગતિ નક્કી કરશે.