સોનાના ભાવ હાલમાં છેલ્લા **3 મહિનાની** ઊંચી સપાટી પર છે, છતાં ભારતીય પરિવારો પોતાનું સોનું વેચવાને બદલે સાચવી રહ્યા છે. રક્ષાબંધન જેવા તહેવારોમાં પણ પ્રોફિટ-બુકિંગનો ટ્રેન્ડ ગાયબ જોવા મળ્યો છે, જેની સીધી અસર ગોલ્ડ રિસાયક્લિંગ અને લોન માર્કેટ પર પડી શકે છે.
ભારતીય બજારમાં અત્યારે એક અનોખો ટ્રેન્ડ જોવા મળી રહ્યો છે. સામાન્ય રીતે જ્યારે પણ ગોલ્ડના ભાવ રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચે, ત્યારે રોકાણકારો અને ગૃહિણીઓ નફો વસૂલવા માટે જૂના દાગીના કે સિક્કા વેચવાનું પસંદ કરે છે. પરંતુ, India Bullion and Jewellers Association ના ડેટા મુજબ, ઓગસ્ટ મહિનામાં આ પ્રકારની વેચવાલીમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે.
વેચવાલી કેમ અટકી?
રક્ષાબંધન જેવા તહેવારોમાં પણ લોકો સોનું વેચવાને બદલે તેને પોતાની પાસે રાખવાનું પસંદ કરી રહ્યા છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે, ગ્લોબલ ઇકોનોમિક અનિશ્ચિતતાને ધ્યાનમાં રાખીને લોકો સોનાને એક સુરક્ષિત લાંબા ગાળાના રોકાણ તરીકે જોઈ રહ્યા છે. આ 'વેઈટ એન્ડ વોચ' ની સ્થિતિને કારણે માર્કેટમાં નવું વેચાણ કે નવી ખરીદી બંને મર્યાદિત બન્યા છે.
બેન્કિંગ અને ફાઇનાન્સ પર અસર
આ ટ્રેન્ડની સીધી અસર ગોલ્ડ લોન આપતી NBFCs અને બેન્કો પર પડી શકે છે. જો લોકો તેમનું સોનું વેચવા કે ગીરો (Pledge) મૂકવા માટે તૈયાર ન થાય, તો ગોલ્ડ લોન કંપનીઓના બિઝનેસ વોલ્યુમમાં ઘટાડો જોવા મળી શકે છે. ઉપરાંત, ગોલ્ડ રિસાયક્લિંગ કરનારા વેપારીઓ માટે પણ જૂના સોનાના સપ્લાયમાં અછત ઉભી થવાનું જોખમ છે.
હવે આગળ શું?
ટ્રેડર્સ અત્યારે Multi Commodity Exchange (MCX) પર સોનાના ભાવના લેવલ પર નજર રાખી રહ્યા છે. હવે આગામી તહેવારોની સિઝનમાં લોકો લિક્વિડિટી માટે સોનું વેચવાનું શરૂ કરશે કે નહીં, તે જોવું મહત્વનું રહેશે. સાથે જ, US Federal Reserve ની વ્યાજ દર અંગેની નીતિઓ પણ આગામી સમયમાં સોનાના ભાવ અને ગ્રાહકોના મનોવિજ્ઞાનને નક્કી કરવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવશે.