FY25 માં ભારતે **20.1 મિલિયન ટન** ચોખાની નિકાસ સાથે **$12.95 અબજ** નું વિદેશી હૂંડિયામણ મેળવી વૈશ્વિક નેતૃત્વ જાળવી રાખ્યું છે. જોકે, હવે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ફૂડ સેફ્ટીના કડક નિયમો લાગુ થતા નિકાસકારો માટે નવી પરીક્ષા શરૂ થઈ છે.
વર્ષ 2024-25 દરમિયાન ભારતે દુનિયાના સૌથી મોટા ચોખા નિકાસકાર તરીકેનો પોતાનો દબદબો જાળવી રાખ્યો છે. કુલ 20.1 મિલિયન ટન ની નિકાસ સાથે દેશે $12.95 અબજ ની કમાણી કરી છે. ખાસ કરીને બાસમતી સેગમેન્ટમાં જબરદસ્ત તેજી જોવા મળી છે, જેમાં 6.07 મિલિયન ટન ચોખાની નિકાસ થઈ, જેનું મૂલ્ય $5.94 અબજ રહ્યું છે. આ આંકડો અગાઉના સમયગાળા કરતા વોલ્યુમની દ્રષ્ટિએ 15.7% નો ઉછાળો દર્શાવે છે.
જોખમ અને ફૂડ સેફ્ટીના નવા નિયમો
રોકાણકારોએ એક વાત ખાસ ધ્યાનમાં રાખવી પડશે કે ભારતની નિકાસ અમુક ચોક્કસ દેશો પર ખૂબ નિર્ભર છે. સાઉદી અરેબિયા, ઈરાક, ઈરાન, યમન અને સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) જેવા દેશોમાં ભારતની કુલ બાસમતી નિકાસના 61% થી વધુ હિસ્સો જાય છે. હવે સમસ્યા એ છે કે યુરોપિયન યુનિયન સહિતના દેશો પેસ્ટિસાઈડના અવશેષોને લઈને ખૂબ જ કડક બની રહ્યા છે.
શું બદલાશે વ્યૂહરચના?
ભારતીય નિકાસકારો માટે હવે માત્ર 'સસ્તા અને વધુ' વેચવાની નીતિ કામ નહીં આવે. ફાર્મ-ટુ-મિલ ટ્રેસેબિલિટી (Traceability) વધારવી અનિવાર્ય બની છે. અત્યાર સુધી ક્યાંક ને ક્યાંક કેમિકલ મેનેજમેન્ટ અને ગ્રેડિંગમાં રહેલી ખામીઓને કારણે નિકાસ પર અસર પડતી હતી, જે હવે સુધારવી પડશે. કંપનીઓ માટે પડકાર એ છે કે આ ક્વોલિટી અપગ્રેડ પાછળ વધતો ખર્ચ તેમના નેટ પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ ન લાવે. લાંબા ગાળે જે કંપનીઓ આ પારદર્શિતા જાળવી શકશે, તે જ વૈશ્વિક બજારમાં ટકી શકશે.