તહેવારોની સિઝન શરૂ થતા જ સામાન્ય માણસના બજેટ પર મોટો ફટકો પડ્યો છે. ગ્લોબલ સપ્લાય ચેઈન અને ભૌગોલિક તણાવને કારણે ખાદ્યતેલના ભાવમાં **18%** સુધીનો વધારો જોવા મળ્યો છે, જે FMCG કંપનીઓના માર્જિન પર પણ દબાણ લાવશે.
દેશમાં તહેવારોની સિઝન શરૂ થઈ રહી છે ત્યારે જ ખાદ્યતેલના ભાવમાં મોટો ઉછાળો આવ્યો છે. સનફ્લાવર ઓઈલ 18%, પામ ઓઈલ 14% અને સોયાબીન ઓઈલ 12% જેટલું મોંઘું થયું છે. આ ઉપરાંત ગ્રાઉન્ડનટ ઓઈલ અને મસ્ટર્ડ ઓઈલમાં પણ અનુક્રમે 9% અને 7% નો વધારો નોંધાયો છે. આ ભાવવધારો માત્ર સામાન્ય ગ્રાહકોને જ નહીં, પરંતુ કંપનીઓ માટે પણ પડકારરૂપ છે.
ભાવવધારા પાછળના વૈશ્વિક કારણો
ભારત તેની કુલ જરૂરિયાતના 50% કરતા વધુ ખાદ્યતેલ આયાત કરે છે, જેનો સીધો અર્થ એ છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં થતી દરેક હલચલની અસર દેશમાં જોવા મળે છે. ખાસ કરીને વેસ્ટ એશિયામાં સર્જાયેલા તણાવ અને સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ જેવા વ્યૂહાત્મક રૂટ પરના સંકટને કારણે ટ્રાન્સપોર્ટેશન અને પ્રોસેસિંગ ખર્ચમાં મોટો વધારો થયો છે.
આ ઉપરાંત, ઈન્ડોનેશિયા અને બ્રાઝિલ જેવા દેશોમાં બાયોડિઝલ માટે વેજીટેબલ ઓઈલનો ઉપયોગ વધતા સપ્લાયમાં ઘટાડો થયો છે. સાથે જ, અલ નીનો (El Niño) ને કારણે દુષ્કાળની સ્થિતિ સર્જાતા પાકની ઉપજ પર માઠી અસર પડી છે, જેનાથી ગ્લોબલ સ્ટોકલેપ પર દબાણ વધ્યું છે.
રોકાણકારો અને કોર્પોરેટ સેક્ટર પર અસર
સરકારે 1 સપ્ટેમ્બર, 2026 ના રોજ ખાદ્યતેલ માટે કસ્ટમ ટેરિફ વેલ્યુમાં સુધારો કર્યો છે. કંપનીઓ માટે હવે બેવડું સંકટ છે: કાં તો તેઓ ભાવ વધારો ગ્રાહકો પર નાખે, જેનાથી માંગ ઘટી શકે છે, અથવા પોતે ખર્ચ ઉઠાવે, જેનાથી નેટ પ્રોફિટ માર્જિન પર સીધી અસર પડશે. આગામી ક્વાર્ટરમાં FMCG કંપનીઓ વધતા વર્કિંગ કેપિટલના ખર્ચને કેવી રીતે મેનેજ કરે છે, તે જોવું મહત્વનું રહેશે.