DSP એસેટ મેનેજર્સ દ્વારા રજૂ કરાયેલ એક નવા માળખા મુજબ, સોના અને ચાંદીના ભાવ હાલમાં તેમની ગણતરી કરેલી વાજબી કિંમત (Fair Value) કરતાં નીચા સ્તરે છે. વિશ્લેષણ સૂચવે છે કે ઐતિહાસિક ભાવ ગુણોત્તર (Historical Price Ratios) ના આધારે સોનું લગભગ **10.7%** ના ડિસ્કાઉન્ટ પર અને ચાંદી **21.8%** ના સંભવિત ડિસ્કાઉન્ટ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું છે.
DSP એસેટ મેનેજર્સના તાજેતરના વેલ્યુએશન રિપોર્ટમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે સોના અને ચાંદી જેવી કિંમતી ધાતુઓ હાલમાં તેમની સૈદ્ધાંતિક વાજબી કિંમત (Theoretical Fair Value) કરતાં નીચા ભાવે ટ્રેડ થઈ રહી છે. ફર્મે એક વેલ્યુએશન મોડેલ વિકસાવ્યું છે જે ઐતિહાસિક રીતે ખોદવામાં આવેલી સોનાની કુલ માત્રા—જેનો અંદાજ 7.24 અબજ ટ્રોય ઔંસ છે—તેને વૈશ્વિક તરલતા (Global Liquidity) ના માપદંડો, મુખ્યત્વે યુએસ M2 મની સપ્લાય અને યુરો વિસ્તારના M2 સપ્લાયના ભાગ સાથે સાંકળે છે.
સોનાનું વેલ્યુએશન (Gold Valuation)
આ મોડેલના આધારે, ફર્મે સોના માટે $3,828 પ્રતિ ટ્રોય ઔંસની મિડપોઇન્ટ વાજબી કિંમતની ગણતરી કરી છે. 1 જુલાઈ, 2026 ના રોજ નોંધાયેલા સોનાના સ્પોટ ભાવ $3,994.1 પ્રતિ ટ્રોય ઔંસ સાથે, આ ધાતુ વેલ્યુએશન મોડેલના ઉપલા અંત કરતાં લગભગ 10.7% નીચા ભાવે ટ્રેડ થઈ રહી છે. આ મોડેલ મૂળભૂત રીતે કુલ વૈશ્વિક નાણાં પુરવઠા (Total Global Money Supply) ની પૃષ્ઠભૂમિમાં સોનાનું મૂલ્ય નક્કી કરવાનો પ્રયાસ કરે છે, જે સૂચવે છે કે વર્તમાન ભાવ સ્તરો ઐતિહાસિક નાણાકીય વિસ્તરણ (Monetary Expansion) ને સંપૂર્ણપણે ધ્યાનમાં લેતા નથી.
ચાંદીમાં ઓછાં મૂલ્યાંકનનું અંતર (Silver's Undervaluation Gap)
ચાંદી માટે, વિશ્લેષણ ગોલ્ડ-ટુ-સિલ્વર રેશિયો (Gold-to-Silver Ratio) પર આધાર રાખે છે. આ એક સામાન્ય પદ્ધતિ છે જેનો ઉપયોગ બે ધાતુઓની સંબંધિત કિંમતોની તુલના કરવા માટે થાય છે. રિપોર્ટમાં નોંધ્યું છે કે 1 જુલાઈના રોજ ચાંદી $58.295 પ્રતિ ઔંસ પર ટ્રેડ થઈ રહી હતી. સોનાની ગણતરી કરેલી વાજબી કિંમત પર ઐતિહાસિક ગુણોત્તર લાગુ કરીને, રિપોર્ટ ચાંદી માટે લગભગ $64 પ્રતિ ઔંસની સૈદ્ધાંતિક વાજબી કિંમતનો અંદાજ લગાવે છે, જે 21.8% ના ડિસ્કાઉન્ટ સૂચવે છે. આ સૂચવે છે કે, ફર્મની પદ્ધતિ અનુસાર, સોનાની સરખામણીમાં ચાંદી હાલમાં ઓછાં મૂલ્યાંકન (Undervaluation) ની વધુ ડિગ્રી રજૂ કરે છે.
વેલ્યુએશન મોડેલ્સને સમજવા (Understanding Valuation Models)
રોકાણકારો માટે એ નોંધવું મહત્વપૂર્ણ છે કે આ આંકડા નાણાં પુરવઠા અને ઐતિહાસિક પુરવઠા ડેટા પર આધારિત ચોક્કસ સૈદ્ધાંતિક મોડેલમાંથી લેવામાં આવ્યા છે. જ્યારે આવા મોડેલો કોમોડિટી વેલ્યુએશન (Commodity Valuation) ને જોવાની એક સંરચિત રીત પ્રદાન કરે છે, ત્યારે સોના અને ચાંદીની વાસ્તવિક બજાર કિંમત ઘણા પરિબળોથી પ્રભાવિત થાય છે. આમાં વૈશ્વિક વ્યાજ દરો, સેન્ટ્રલ બેંકની ખરીદી પ્રવૃત્તિ, ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ અને ચાંદીની ઔદ્યોગિક માંગ (Industrial Demand) નો સમાવેશ થાય છે.
આવા વેલ્યુએશન મોડેલની અસરકારકતા મોટાભાગે આ ધારણા પર આધાર રાખે છે કે નાણાં પુરવઠા અને સોનાના અનામત વચ્ચેનો સંબંધ સમય જતાં સુસંગત રહેશે. રોકાણકારોએ ઓળખવું જોઈએ કે આ પ્રકારના મોડેલો ભાવ આગાહીકારો (Price Predictors) નથી અને દૈનિક બજારના ઉતાર-ચઢાવ અથવા મેક્રોઇકોનોમિક નીતિ (Macroeconomic Policy) માં અચાનક થતા ફેરફારોને ધ્યાનમાં લેતા નથી. રોકાણકારો માટે આગામી સંબંધિત અપડેટ્સમાં વૈશ્વિક ફુગાવાના વલણો (Global Inflationary Trends) અને વ્યાજ દરના નિર્ણયોના સંબંધમાં વાસ્તવિક બજાર ભાવો કેવી રીતે આગળ વધે છે તે ટ્રૅક કરવાનો સમાવેશ થશે, જે લાંબા ગાળાના સૈદ્ધાંતિક વેલ્યુએશન ફ્રેમવર્ક કરતાં કિંમતી ધાતુઓના ભાવની હિલચાલ માટે વધુ તાત્કાલિક ચાલક તરીકે સેવા આપે છે.