Gold-Silver બજારમાં ભારે ઉતાર-ચઢાવ
આજે 2 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ Gold અને Silverના બજારમાં ભારે ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળ્યો. વૈશ્વિક ઘટનાઓ અને મોનેટરી પોલિસીના સંકેતો પ્રત્યે રોકાણકારોની તીવ્ર પ્રતિક્રિયા સ્પષ્ટ થઈ. મોટા ઘટાડા પછી, બંને કિંમતી ધાતુઓએ રિકવરી દર્શાવી, જોકે વેપાર અત્યંત અસ્થિર રહ્યો. Spot Gold એ એશિયન ટ્રેડિંગમાં અગાઉના 4% ના મોટા ઘટાડા પછી લગભગ 1% ની રિકવરી કરી. Silverએ તો વધુ નાટકીય સ્વિંગ બતાવ્યા, જ્યાં લગભગ 12% ના ઇન્ટ્રા-ડે ઘટાડામાંથી બહાર આવીને 8% થી વધુ વધીને $84.140 ની આસપાસ ટ્રેડ થયો.
MCX ફ્યુચર્સ પર બજેટની અસર
ભારતમાં, મલ્ટી કોમોડિટી એક્સચેન્જ (MCX) પર પણ મોટી અસર જોવા મળી. 1 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ, યુનિયન બજેટ 2026 ના ખાસ ટ્રેડિંગ સત્ર દરમિયાન, એપ્રિલ Gold ફ્યુચર્સ 2.9% એટલે કે ₹4,242 પ્રતિ 10 ગ્રામ ઘટીને ₹1,48,104 પર બંધ થયા. March Silver ફ્યુચર્સમાં તો વધુ મોટો આંચકો લાગ્યો, જે 9% ના લોઅર સર્કિટ પર પહોંચી ગયા અને ₹26,273 પ્રતિ કિલોના ઘટાડા સાથે ₹2,65,652 પર બંધ થયા. આજે, Silver ફ્યુચર્સે 8% થી વધુની ઝડપી રિકવરી દર્શાવી.
બજેટ 2026 અને આયાત ડ્યુટી
યુનિયન બજેટ 2026 માં, Gold અને Silverની આયાત પરની હાલની કસ્ટમ્સ ડ્યુટી યથાવત રાખવામાં આવી. બજારને આયાત ડ્યુટીમાં સંભવિત ફેરફારોની અપેક્ષા હતી, ખાસ કરીને 2025 માં ભારતમાં Gold અને Silverની આયાતમાં થયેલા ભારે વધારા અને તેના કારણે વધતા ટ્રેડ ડેફિસિટ (Trade Deficit) તથા રૂપિયા પર દબાણની ચિંતાઓ વચ્ચે. પરંતુ, ડ્યુટી યથાવત રહેવાથી બુલિયન માર્કેટને તાત્કાલિક કોઈ રાહત મળી નહીં.
ફેડરલ રિઝર્વ નોમિનેશન અને ડોલરનો પ્રભાવ
આ અસ્થિરતાનું મુખ્ય કારણ યુ.એસ. પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા કેવિન વોર્શ (Kevin Warsh) ને આગામી ફેડરલ રિઝર્વના ચેરમેન તરીકે નોમિનેટ કરવાની જાહેરાત હતી. આનાથી યુ.એસ. ડોલરમાં મજબૂતી આવી, જે કોમોડિટી ટ્રેડર્સ માટે ચિંતાનો વિષય બન્યો. કેવિન વોર્શની ફેડરલ રિઝર્વના વડા તરીકેની નિમણૂકની અપેક્ષા કડક મોનેટરી પોલિસી તરફ ઇશારો કરે છે, જેણે યુ.એસ. ડોલરને વધુ મજબૂત બનાવ્યો છે. મજબૂત ડોલર સામાન્ય રીતે Gold અને Silver જેવી ડોલર-ડેનોમિનેટેડ કોમોડિટીઝ પર દબાણ લાવે છે, કારણ કે તે અન્ય ચલણ ધરાવતા ખરીદદારો માટે મોંઘી બને છે.
ઐતિહાસિક અસ્થિરતા અને ભવિષ્યનો સંકેત
Silverમાં શુક્રવારે થયેલો 12% નો ઘટાડો માર્ચ 1980 પછીનો તેનો સૌથી ખરાબ સિંગલ-ડે ડ્રોપ હતો. વિશ્લેષકો ભૂતકાળના એવા કિસ્સાઓનો સંદર્ભ આપી રહ્યા છે જ્યારે Gold-to-Silver રેશિયોમાં ઝડપી ઘટાડો થયો હતો, જે બાદમાં ઊંચી અસ્થિરતા અથવા મોટા કરેક્શન તરફ દોરી ગયો હતો. ભારતમાં Goldની આયાત ડ્યુટીના ઇતિહાસ, જેમાં 2013 માં રૂપિયાના સંકટ વખતે ડ્યુટીમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો હતો, તે બજેટ જાહેરાતો પર બજારના ધ્યાનનું મહત્વ સમજાવે છે. 2025 માં ઊંચા ભાવ હોવા છતાં, ભારતમાં Gold અને Silverની માંગ મજબૂત રહી હતી, અને આયાતે ટ્રેડ ડેફિસિટમાં નોંધપાત્ર ફાળો આપ્યો હતો. આગળ જતાં, કિંમતી ધાતુઓ પર નજીકથી નજર રાખવામાં આવશે. મોનેટરી પોલિસીની અટકળો, વૈશ્વિક આર્થિક વૃદ્ધિ અંગેની ચિંતાઓ અને ભારતના ટ્રેડ બેલેન્સની ગતિશીલતાનું સંયોજન સતત બજાર સંવેદનશીલતા સૂચવે છે. જોકે ટૂંકા ગાળાની કિંમતની હિલચાલ તાત્કાલિક સમાચાર પ્રવાહ અને પ્રોફિટ-ટેકિંગ (Profit-Taking) ના આધારે બદલાઈ શકે છે, તેમ છતાં અનિશ્ચિતતા સામે હેજ (Hedge) તરીકે Goldની રોકાણ માંગના અંતર્ગત વલણો યથાવત છે.
