સોનાના ભાવમાં વૃદ્ધિ ચાલુ રહેવાની સંભાવના
વિશ્લેષકો માને છે કે સોનાનો તેજીનો દોર હજુ ચાલુ રહેશે. COMEX પર સોનું $5,500–$6,000 સુધી પહોંચી શકે છે, જ્યારે MCX ફ્યુચર્સ આગામી 12 મહિનામાં ₹2 લાખ પ્રતિ 10 ગ્રામ સુધી જઈ શકે છે. વર્ષ 2026 ના અંત સુધીમાં સોનાનો ભાવ $6,000 પ્રતિ ઔંસ સુધી પહોંચી શકે છે. આ વૃદ્ધિ પાછળ સેન્ટ્રલ બેંકો અને રોકાણકારોની સતત 585 ટન ની ત્રિમાસિક ખરીદીનો ટેકો છે, જે મજબૂત બજાર સૂચવે છે.
સોનાની માંગ કેમ વધી રહી છે?
સેન્ટ્રલ બેંકો વાર્ષિક 700-900 ટન સોનાની ખરીદી કરશે તેવી અપેક્ષા છે, જે ભાવ વૃદ્ધિનો મુખ્ય આધાર છે. પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ જેવી ભૌગોલિક રાજકીય અસ્થિરતા સોનાને 'સેફ હેવન' (સુરક્ષિત રોકાણ) તરીકે વધુ આકર્ષક બનાવે છે. યુ.એસ. ડોલરનું સતત નબળું પડવું પણ એક મુખ્ય પરિબળ છે. વૈશ્વિક દેવાની ચિંતાઓ અને શેર તથા બોન્ડ બજારોની અસ્થિરતા સામે વૈવિધ્યકરણ (diversification) માટે રોકાણકારો સોના તરફ વળી રહ્યા છે. ખાણોમાંથી ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થતાં સપ્લાય-ડિમાન્ડ વચ્ચેનું અંતર વધી ગયું છે.
જોખમો અને રોકાણકારો માટે સલાહ
જોકે, કેટલાક જોખમો પણ છે. જો યુ.એસ. ફેડરલ રિઝર્વ (U.S. Federal Reserve) વ્યાજ દરો વધારે છે, તો ડોલર મજબૂત થઈ શકે છે અને સોનાની આકર્ષકતા ઘટી શકે છે. ચાલી રહેલા સંઘર્ષોનો ઉકેલ પણ ભાવમાં સમાવિષ્ટ 'ફિયર પ્રીમિયમ' ઘટાડી શકે છે. ભારતમાં, 15% ની આયાત ડ્યુટી (import duty) ભૌતિક માંગને ઘટાડી રહી છે અને સ્થાનિક પ્રીમિયમ બનાવી રહી છે, જેના કારણે ગ્રાહકો ડિજિટલ ગોલ્ડ અને ETFs તરફ વળી રહ્યા છે. નિષ્ણાતો હાલની ઊંચી ભાવ સ્થિતિ અને સંભવિત ભાવ ઘટાડાને કારણે એકસાથે મોટી રકમનું રોકાણ ન કરવાની સલાહ આપે છે. લાંબા ગાળાની સ્થિરતા માટે, પોર્ટફોલિયોના 10-15% હિસ્સામાં સોનું રાખીને વ્યવસ્થિત રોકાણ (staggered investment) કરવાની ભલામણ કરવામાં આવે છે.