Coal India Limited (CIL) એ કેનેડાની Wealth Minerals સાથે મળીને ચિલીમાં લિથિયમ ખાણકામ લાઇસન્સ માટે અરજી કરી છે. આ પગલું ભારતની એનર્જી ટ્રાન્ઝિશન માટે ક્રિટિકલ મિનરલ્સની સપ્લાય સુરક્ષિત કરવાનો પ્રયાસ છે.
Coal India નો વ્યૂહાત્મક નિર્ણય
ભારતની સરકારી માલિકીની Coal India Limited (CIL) હવે લિથિયમ જેવા ક્રિટિકલ મિનરલ્સની સપ્લાય સુરક્ષિત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. કંપનીએ કેનેડા સ્થિત Wealth Minerals ની પેટાકંપની Kuska Minerals સાથે મળીને ચિલીની સરકારમાં લિથિયમ કાઢવા માટેના લાઇસન્સ માટે સંયુક્ત અરજી કરી છે. આ લાઇસન્સ મળ્યા બાદ જ બંને કંપનીઓ વચ્ચે કોઈ પણ પ્રકારની ખરીદી અથવા જોઈન્ટ વેન્ચર (Joint Venture) શક્ય બનશે.
ભારત સરકારનું સમર્થન અને ઊર્જા પરિવર્તન (Energy Transition)
આ પહેલ ભારતીય સરકારના તેલ-એન્ડ-ગેસ સિવાયના ક્ષેત્રોમાં પણ વૈશ્વિક સ્તરે સંપત્તિ મેળવવાના પ્રયાસો સાથે સુસંગત છે. આના દ્વારા CIL ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) અને એનર્જી સ્ટોરેજ માટે જરૂરી બેટરી મટિરિયલ્સની આયાત પર ભારતની નિર્ભરતા ઘટાડવા માંગે છે. કંપનીએ ચિલીમાં એક ઇન્ટરમીડિયેટ હોલ્ડિંગ કંપની સ્થાપિત કરવા માટે પણ બોર્ડની મંજૂરી મેળવી લીધી છે, જે લિથિયમ અને કોપર જેવા ખનિજોમાં રોકાણનું સંચાલન કરશે. આ આંતરરાષ્ટ્રીય સાહસો માટે આશરે ₹6,300 કરોડ ફાળવવામાં આવ્યા છે.
રોકાણકારો માટે જોખમો અને પડકારો
આ વ્યૂહાત્મક પગલાં હોવા છતાં, રોકાણકારોએ કેટલાક જોખમો ધ્યાનમાં રાખવા જોઈએ. સૌથી મોટો પડકાર નિયમનકારી અનિશ્ચિતતા છે; આ સંભવિત એક્વિઝિશન (Acquisition) સંપૂર્ણપણે ખાણકામ લાઇસન્સ મળવા પર નિર્ભર છે. ચિલીમાં ભૂતકાળમાં સરકારી નીતિઓમાં ફેરફારને કારણે આવા પ્રોજેક્ટ્સમાં વિલંબ થયો છે, જે પ્રોજેક્ટના સમયપત્રકને અસ્થિર બનાવે છે. ઉપરાંત, CIL નો મુખ્ય વ્યવસાય હજુ પણ કોલસા ઉત્પાદન પર કેન્દ્રિત છે. લિથિયમ પ્રોજેક્ટ્સમાંથી આવક લાંબા ગાળે, 2030-2033 સુધીમાં જ અપેક્ષિત છે.
આ ઉપરાંત, ખાણકામ સંપત્તિની નફાકારકતા વૈશ્વિક ભાવમાં વધઘટ અને બેટરી સામગ્રીની માંગ-પુરવઠા પર ખૂબ આધાર રાખે છે. ભારતીય જાહેર ક્ષેત્રની કંપનીઓના અગાઉના આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રયાસો પણ પ્રોજેક્ટ એકીકરણ અને સંચાલન સંબંધિત પડકારોનો સામનો કરી ચૂક્યા છે.
નોંધનીય છે કે 11 ઓગસ્ટ, 2026 ના રોજ Coal India ના શેર ₹411 ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યા હતા. ચિલી સરકાર દ્વારા લાઇસન્સ અંગેનો નિર્ણય આગામી મુખ્ય અપડેટ હશે, જે કંપનીના સંપૂર્ણ અધિગ્રહણ (Buyout) અથવા જોઈન્ટ વેન્ચર (Joint Venture) ની દિશા સ્પષ્ટ કરશે.