CME ગ્રુપ દ્વારા માર્જિનમાં વધારો
વૈશ્વિક કોપરના ભાવ અભૂતપૂર્વ સ્તરે પહોંચી ગયા છે, જેના કારણે શિકાગો સ્થિત CME Group એ તેના કોપર ફ્યુચર્સ કોન્ટ્રાક્ટ્સ પર માર્જિનમાં નોંધપાત્ર વધારો કર્યો છે. 30 જાન્યુઆરી, 2026 થી લાગુ થયેલો 20% નો આ વધારો, અત્યંત ભાવ અસ્થિરતા (volatility) સાથે સંકળાયેલા વધતા જોખમોનું સંચાલન કરવા માટે લેવાયો છે. આ નિર્ણય લંડન મેટલ એક્સચેન્જ (LME) પર કોપર ફ્યુચર્સના ભાવ $6 પ્રતિ પાઉન્ડના સ્તરને વટાવી ગયા પછી લેવામાં આવ્યો છે, જે $14,000 પ્રતિ મેટ્રિક ટનથી વધુ છે. કેટલીક રિપોર્ટ્સ મુજબ, ભાવ $14,268 પ્રતિ ટન સુધી પહોંચ્યા હતા.
આ વધારા બાદ, પ્રતિ કોન્ટ્રાક્ટનું ઇનિશિયલ માર્જિન (Initial Margin) $11,000 થી વધારીને $13,200 કરવામાં આવ્યું છે. જ્યારે મેન્ટેનન્સ માર્જિન (Maintenance Margin) $10,000 થી વધારીને $12,000 કરવામાં આવ્યું છે. આ ફેરફારો અસ્થિર બજારમાં જોખમનું મૂલ્યાંકન વધારવાનું સૂચવે છે.
ભાવમાં તેજીના કારણો
કોપરના ભાવમાં આ તેજી ઘણા પરિબળોનું મિશ્રણ છે. તેમાં નબળો યુએસ ડોલર, ચીન તરફથી મજબૂત માંગ અને પુરવઠામાં અછતની આગાહીઓ શામેલ છે. એનર્જી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, ડેટા સેન્ટર્સ અને ઓટોમોટિવ ઉદ્યોગ જેવા મુખ્ય ક્ષેત્રો માંગમાં નોંધપાત્ર વધારો કરી રહ્યા છે. આના કારણે ભાવ રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચ્યા છે, જેમાં છેલ્લા વર્ષમાં કોપરના ભાવમાં 42% થી વધુનો વધારો જોવા મળ્યો છે. ચીન તરફથી ખાસ કરીને સટ્ટાકીય વેપાર (speculative trading) એ આ વૃદ્ધિને વધુ વેગ આપ્યો છે.
અન્ય મેટલ્સમાં પણ ફેરફારો
CME ગ્રુપ દ્વારા કોપરના માર્જિનમાં કરાયેલો આ ફેરફાર એકલવાયો નથી. એક્સચેન્જે તાજેતરમાં કિંમતી ધાતુઓ, જેમ કે સોનું, ચાંદી, પ્લેટિનમ અને પેલેડિયમ માટે પણ માર્જિન ગણતરીની પદ્ધતિમાં ફેરફાર કર્યો છે, જેમાં ટકાવારી-આધારિત ગણતરીઓ અપનાવાઈ છે. ઉદાહરણ તરીકે, ચાંદી અને પ્લેટિનમ ફ્યુચર્સ માટે હવે કોન્ટ્રાક્ટ મૂલ્યના 9% માર્જિનની જરૂર પડે છે, જ્યારે પેલેડિયમ માટે 11% છે.
બજારના નિષ્ણાતો શું કહે છે?
વર્તમાન રેકોર્ડ ઊંચાઈઓ છતાં, બજાર વિશ્લેષકો 2026 ના અંતમાં કોપરના ભાવમાં ઘટાડો થવાની સંભાવના જોઈ રહ્યા છે. ગોલ્ડમેન સૅક્સ રિસર્ચ (Goldman Sachs Research) આગાહી કરે છે કે સંભવિત યુએસ રિફાઇન્ડ કોપર ટેરિફ અંગેની સ્પષ્ટતા પર આધાર રાખીને, વર્ષના અંત સુધીમાં ભાવ $11,000 થી $11,500 પ્રતિ મેટ્રિક ટન સુધી નીચે આવી શકે છે. બીજી તરફ, જે.પી. મોર્ગન ગ્લોબલ રિસર્ચ (J.P. Morgan Global Research) મુજબ, રિફાઇન્ડ કોપરના અપેક્ષિત ખાધને કારણે 2026 માટે સરેરાશ ભાવ આશરે $12,075 પ્રતિ મેટ્રિક ટન રહી શકે છે.