૬ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ના રોજ બલ્ગેરિયાના એક્સક્લુઝિવ ઇકોનોમિક ઝોનમાં ડ્રોન હુમલાને કારણે 'Alfa Watan' જહાજ ડૂબી ગયું અને 'Able' ને ભારે નુકસાન થયું છે. આ ઘટનાથી દરિયાઈ માર્ગે થતા વેપાર અને વીમા પ્રીમિયમ પર મોટું સંકટ તોળાઈ રહ્યું છે.
૬ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ના રોજ બ્લેક સીમાં સુરક્ષાની સ્થિતિમાં મોટો વળાંક આવ્યો છે. બલ્ગેરિયાના એક્સક્લુઝિવ ઇકોનોમિક ઝોનમાં બે કોમર્શિયલ જહાજો પર ડ્રોન હુમલા કરવામાં આવ્યા હતા. સત્તાવાર અહેવાલ મુજબ, ટોગો-ફ્લેગવાળું જહાજ 'Alfa Watan' ગંભીર રીતે ક્ષતિગ્રસ્ત થતાં ડૂબી ગયું છે, જ્યારે પલાઉ-ફ્લેગવાળા 'Able' જહાજમાં આગ લાગી હતી. આ જહાજમાંથી ૧૮ ખલાસીઓને સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢવામાં આવ્યા હતા.
આ ઘટનાનું ગંભીર પાસું એ છે કે તે નાટો (NATO) સભ્ય દેશના દરિયાઈ વિસ્તારમાં બની છે, જે પ્રાદેશિક સંઘર્ષના વધતા જોખમને દર્શાવે છે. જોકે આ જહાજો ખાનગી છે, પરંતુ તેની અસર સમગ્ર મેરીટાઇમ અને કોમોડિટી સેક્ટર પર ચોક્કસપણે પડશે.
શિપિંગ અને કોમોડિટી પર અસર
રોકાણકારો માટે સૌથી મોટી ચિંતા વીમા ખર્ચ (Insurance Costs) વધવાની છે. બ્લેક સીમાં વધતી ડ્રોન પ્રવૃત્તિને કારણે વીમા કંપનીઓ હવે 'વોર-રિસ્ક પ્રીમિયમ' (War-risk premiums) માં ભારે વધારો કરી શકે છે. આ વધારાનો બોજ અંતે ગ્રાહકો પર પડશે, જેના કારણે અનાજ અને અન્ય કોમોડિટીના ભાવમાં ઉછાળો આવી શકે છે. જો આ રૂટ અસુરક્ષિત ગણાશે, તો લોજિસ્ટિક્સ કંપનીઓએ લાંબા રૂટ પસંદ કરવા પડશે, જેનાથી સપ્લાય ચેઈન પર દબાણ વધશે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાન રાખવું?
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સુરક્ષા પ્રોટોકોલ્સ અને બલ્ગેરિયાના અધિકારીઓના નિવેદનો પર નજર રાખવી જરૂરી છે. વીમાના દરમાં થતા ફેરફારો અને વૈશ્વિક શિપિંગ એસોસિએશન્સની માર્ગદર્શિકા આગામી સમયમાં માર્કેટની દિશા નક્કી કરશે. હાલમાં આ ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ વૈશ્વિક ફ્રેટ રેટ્સ (Freight rates) માટે એક મહત્વનો પડકાર બની ગયો છે.
