Panmure Liberum ના જોઆચિમ ક્લેમેન્ટનું અનુમાન છે કે AI ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પાછળ થઈ રહેલો આંધળાધૂંધ ખર્ચ વર્ષ ૨૦૨૭ સુધીમાં શેરબજારમાં મોટો ઘટાડો લાવી શકે છે. ટેક કંપનીઓ પર વધતું દેવું અને ઘટી રહેલું કેશ ફ્લો મુખ્ય જોખમ છે.
Panmure Liberum ના માર્કેટ સ્ટ્રેટેજી હેડ જોઆચિમ ક્લેમેન્ટ દ્વારા વર્તમાન ગ્લોબલ ઇક્વિટી રેલીની ટકાઉપણું અંગે ગંભીર ચેતવણી આપવામાં આવી છે. ક્લેમેન્ટના મતે, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પાછળ કરવામાં આવતું જંગી મૂડી રોકાણ ૨૦૨૭ અથવા ૨૦૨૮ સુધીમાં એક એવા વળાંક પર પહોંચી શકે છે, જે ૨૦૦૮ના ફાઇનાન્સિયલ ક્રાઈસિસ જેવી સ્થિતિ સર્જી શકે છે.
AI ખર્ચ અને નાણાકીય પડકારો
મુખ્ય ચિંતા એવા ટેક જાયન્ટ્સ (Hyperscalers) વિશે છે જે AI ના ફેલાવામાં મોખરે છે. આ કંપનીઓ ડેટા સેન્ટર્સ અને હાર્ડવેર પાછળ અબજો ડોલરનો ખર્ચ કરી રહી છે. જોકે, ક્લેમેન્ટના જણાવ્યા મુજબ, વધતા વ્યાજ દરોને કારણે—જ્યાં U.S. 10-year Treasury yield હાલમાં ૫.૩૬% ની આસપાસ છે—દેવું લેવાનો ખર્ચ ખૂબ વધી ગયો છે.
આ સ્થિતિ કંપનીઓના 'ફ્રી કેશ ફ્લો' પર દબાણ લાવી રહી છે. જો આ કંપનીઓ દેવાના વધતા ખર્ચની વચ્ચે પણ AI પાછળ ખર્ચવાનું ચાલુ રાખશે, તો રોકાણકારો આ પ્રોજેક્ટ્સની પ્રોફિટેબિલિટી પર સવાલ ઉઠાવી શકે છે, જેનાથી ટેક સ્ટોક્સના વેલ્યુએશનમાં મોટો ઘટાડો આવી શકે છે.
માર્કેટ ટાર્ગેટ અને ટેકનિકલ સંકેતો
ક્લેમેન્ટનું માનવું છે કે વર્ષ ૨૦૨૭ના અંત સુધીમાં S&P 500 ઈન્ડેક્સ ૫,૦૦૦ પોઈન્ટના સ્તરે આવી શકે છે, જે હાલના સ્તરથી ૩૬% જેટલો મોટો ઘટાડો દર્શાવે છે. તેવી જ રીતે, European Stoxx 600 માટે પણ ૪૩૦ પોઈન્ટનો ટાર્ગેટ આપવામાં આવ્યો છે.
જોકે, અત્યારે માર્કેટમાંથી નીકળી જવાની સલાહ નથી. ક્લેમેન્ટ રોકાણકારોને '200-day moving average' પર નજર રાખવાની સલાહ આપે છે. જો કોઈ મોટો ઈન્ડેક્સ આ એવરેજની નીચે સતત ટ્રેડ કરવાનું શરૂ કરે, તો તે લાંબા ગાળાના ટ્રેન્ડમાં નબળાઈ ગણાય છે.
ડિફેન્સિવ પોર્ટફોલિયોની જરૂરિયાત
રોકાણકારોને સલાહ છે કે ગભરાવાને બદલે તૈયારી રાખે. જો માર્કેટમાં નબળાઈ દેખાય, તો ખોરાક (food), તમાકુ (tobacco) અને ફાર્માસ્યુટિકલ જેવી ડિફેન્સિવ સેક્ટર્સમાં રોકાણ ખસેડવું હિતાવહ છે. અત્યારે માર્કેટ ભલે AI ના જોરે દોડી રહ્યું છે, પરંતુ લાંબા ગાળે કંપનીઓ કેટલું કેશ રિટર્ન જનરેટ કરે છે તે જ સાચી સફળતા નક્કી કરશે.