નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જ (NSE) ના તાજા આંકડા દર્શાવે છે કે 2026ના પ્રથમ છ મહિના (H1 2026) દરમિયાન ભારતીય સ્ટોક બ્રોકિંગ સેક્ટરમાં નવા ક્લાયન્ટ્સનો ઉમેરો નોંધપાત્ર રીતે ધીમો પડ્યો છે. આ સમયગાળામાં માત્ર **2.8 લાખ** નવા એક્ટિવ ક્લાયન્ટ્સ જોડાયા છે.
Groww નો દબદબો, જ્યારે Zerodha અને Angel One જેવા દિગ્ગજો પાછળ
NSE ના ડેટા અનુસાર, જૂન 2026 સુધીમાં કુલ એક્ટિવ ક્લાયન્ટ્સની સંખ્યા 4.54 કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે. જોકે, આ આંકડો જાન્યુઆરી 2026 થી જૂન 2026 સુધીમાં માત્ર 2.8 લાખ નો નજીવો વધારો દર્શાવે છે. આ પહેલાના વર્ષોમાં જોવા મળેલી ઝડપી ગ્રોથની સરખામણીમાં આ ઘટાડો સ્પષ્ટ છે.
આ દરમિયાન, Groww એ પોતાની માર્કેટ પોઝિશન વધુ મજબૂત કરી છે. જૂન 2026 માં તેના એક્ટિવ ક્લાયન્ટ્સની સંખ્યા વધીને 1.30 કરોડ થઈ ગઈ, જે જાન્યુઆરીમાં 1.24 કરોડ હતી. આના કારણે તેનો કુલ એક્ટિવ ક્લાયન્ટ બેઝમાં શેર 28.7% થી વધીને 27.7% થઈ ગયો.
બીજી તરફ, ઘણા મોટા ડિસ્કાઉન્ટ બ્રોકર્સના એક્ટિવ યુઝર્સમાં ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. Zerodha ના એક્ટિવ ક્લાયન્ટ્સ 68.6 લાખ થી ઘટીને 68 લાખ થયા. Angel One ના ક્લાયન્ટ્સ પણ 67.5 લાખ થી ઘટીને 66.3 લાખ નોંધાયા. Upstox માં સૌથી મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો, જ્યાં ક્લાયન્ટ્સ 20.4 લાખ થી ઘટીને 18.9 લાખ થઈ ગયા. જોકે, ICICI Securities ના ક્લાયન્ટ્સ વધીને 21.2 લાખ અને Dhan ના 10.7 લાખ થયા છે.
નિયમનકારી ફેરફારોની અસર
F&O સેગમેન્ટમાં 2024 ના અંતમાં થયેલા નિયમનકારી ફેરફારોને કારણે ટ્રેડિંગ વોલ્યુમ પર અસર જોવા મળી રહી છે. આ ફેરફારોનો ઉદ્દેશ્ય રિટેલ ટ્રેડિંગને નિયંત્રિત કરવાનો હતો. આના પરિણામે, બ્રોકરેજ સેક્ટરમાં નવા ગ્રાહકોને ઝડપથી જોડવાનો જુસ્સો ઓછો થયો છે.
આ પરિસ્થિતિ રોકાણકારો માટે બિઝનેસ મોડલમાં બદલાવ સૂચવે છે. હવે બ્રોકરેજ ફર્મ્સ નવા ગ્રાહકો લાવવા કરતાં હાલના ગ્રાહકોને જાળવી રાખવા અને સ્પર્ધકો પાસેથી માર્કેટ શેર હસ્તગત કરવા પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. ભવિષ્યમાં, નફાકારકતા જાળવી રાખવા માટે બ્રોકર્સને ટ્રેડિંગ કમિશન સિવાય વેલ્થ મેનેજમેન્ટ અથવા ધિરાણ જેવા અન્ય આવકના સ્ત્રોતો વિકસાવવા પડશે.
