15 ઓક્ટોબર 2026 થી સ્ટોક માર્કેટના UPI ટ્રાન્ઝેક્શન પર **0.02%** ચાર્જ લાગશે. આ નવા નિયમને કારણે અનેક બ્રોકરેજ ફર્મ્સ હવે ગ્રાહકો પાસેથી નવી ફી વસૂલવા અથવા ફ્રી સર્વિસ બંધ કરવા પર વિચાર કરી રહી છે.
ભારતીય શેરબજારમાં ટ્રેડિંગ માટે ફંડ ટ્રાન્સફર કરવાની પદ્ધતિ બદલાઈ રહી છે. 15 ઓક્ટોબર 2026 થી કેપિટલ માર્કેટના UPI ટ્રાન્ઝેક્શન પર 0.02% નો નવો મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) લાગુ થશે. આ ચાર્જ પર ટ્રાન્ઝેક્શન દીઠ ₹300 ની કેપ (મર્યાદા) નક્કી કરવામાં આવી છે, જેણે ખાસ કરીને 'ઝીરો-બ્રોકરેજ' મોડેલ પર કામ કરતી કંપનીઓની ચિંતા વધારી દીધી છે.\n\n### સમસ્યાનું મૂળ શું છે?\n\nSEBI ના નિયમ મુજબ, બ્રોકરેજ ફર્મ્સે ક્લાયન્ટના આઈડલ (વણવપરાયેલા) ફંડને નિયમિત અંતરે તેમના બેંક ખાતામાં પાછા મોકલવાના હોય છે. અત્યાર સુધી બ્રોકર્સ આ ટ્રાન્સફરનો ખર્ચ પોતે ઉઠાવતા હતા. પરંતુ હવે, દરેક ઓટોમેટેડ ટ્રાન્સફર પર 0.02% ચાર્જ લાગશે, જેનાથી બ્રોકર્સ પર વધારાનો બોજ પડશે.\n\n### રોકાણકારો પર શું અસર થશે?\n\nબ્રોકરેજ ફર્મ્સ આ વધારાના ખર્ચને સરભર કરવા માટે ટ્રાન્ઝેક્શન બેઝ્ડ ફી દાખલ કરી શકે છે અથવા અમુક ફ્રી સર્વિસ બંધ કરી શકે છે. કંપનીઓ હવે ગ્રાહકોને નેટ બેંકિંગ (Net Banking) અથવા ફિક્સ્ડ મેન્ડેટ જેવા અન્ય વિકલ્પો વાપરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરી શકે છે.\n\n### રેગ્યુલેટર્સનું વલણ\n\nSEBI ના ચેરપર્સન તુહિન કાંત પાંડેએ બ્રોકર્સની ચિંતાઓ તપાસવાની વાત કરી છે, પરંતુ NSE ના MD અને CEO આશિષ કુમાર ચૌહાણે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ ખર્ચનો મુદ્દો બ્રોકર અને ક્લાયન્ટ વચ્ચેનો છે અને ઈન્ડસ્ટ્રીએ તેના પર જાતે ઉકેલ લાવવો જોઈએ.\n\nનોંધનીય છે કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડના SIP માટે UPI મેન્ડેટ આ ચાર્જમાંથી મુક્ત રાખવામાં આવ્યા છે, જેથી લાંબા ગાળાના રોકાણકારોને મોટી રાહત રહેશે.