બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારાને કારણે વોલ સ્ટ્રીટમાં વેચવાલી
મંગળવાર, ૧૯ મે, ૨૦૨૬ ના રોજ યુએસ ઇક્વિટી માર્કેટ્સમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો. ડાઉ જોન્સ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ એવરેજ (Dow Jones Industrial Average) ૩૦૦ પોઈન્ટથી વધુ ઘટ્યો, જે બજારની વ્યાપક નબળાઈ દર્શાવે છે. આ ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ યુ.એસ. ટ્રેઝરી યીલ્ડ (U.S. Treasury yields) માં તીવ્ર વધારો હતો, જે ૨૦૦૭ પછીના ઉચ્ચતમ સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. ૩૦-વર્ષીય ટ્રેઝરી યીલ્ડ ૫.૧૯% અને ૧૦-વર્ષીય યીલ્ડ ૪.૬૮% ને વટાવી ગઈ. ઇરાન યુદ્ધ (Iran war) ને કારણે સતત ફુગાવાની ચિંતાઓ યીલ્ડમાં વધારો કરી રહી છે, જે ટેકનોલોજી શેરો જેવા રેટ-સેન્સિટિવ સેક્ટર્સ પર દબાણ લાવી રહી છે. S&P 500 ૦.૭% અને Nasdaq Composite ૦.૮% ઘટ્યા, જે સતત ત્રીજા દિવસે નુકસાન દર્શાવે છે. આ કડક નાણાકીય પરિસ્થિતિઓ અને વધતા ધિરાણ ખર્ચને કારણે રોકાણકારો તેમના એસેટ એલોકેશન (Asset Allocation) નું પુનઃમૂલ્યાંકન કરી રહ્યા છે, અને એવી ચિંતાઓ છે કે ફેડરલ રિઝર્વ રેટ કટ (rate cuts) ને બદલે વધુ રેટ હાઈક (rate hikes) કરવાનું વિચારી શકે છે.
યુ.એસ. ટ્રેઝરીઝમાં વિદેશી હોલ્ડિંગમાં ઘટાડો
વિદેશી સરકારોએ યુ.એસ. ટ્રેઝરી સિક્યોરિટીઝ (U.S. Treasury securities) માં પોતાની હોલ્ડિંગ ઘટાડી છે. ટ્રેઝરી વિભાગના ડેટા મુજબ, માર્ચ ૨૦૨૬ માં કુલ વિદેશી હોલ્ડિંગ $૯.૩૪૮ ટ્રિલિયન હતી, જે ફેબ્રુઆરીમાં $૯.૪૮૭ ટ્રિલિયન થી ઓછી છે. જાપાન (Japan) અને ચીન (China) મુખ્ય વેચાણકર્તાઓ હતા, જેમાં ચીનની હોલ્ડિંગ સપ્ટેમ્બર ૨૦૦૮ પછીના સૌથી નીચા સ્તરે છે. હોલ્ડિંગમાં આ ઘટાડો આંશિક રીતે ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ અને ઇરાન યુદ્ધ સંબંધિત ઊર્જા બજારની અસ્થિરતાને કારણે છે, જેના કારણે દેશો ડોલર રિઝર્વ ઘટાડી રહ્યા છે. માસિક ઘટાડા છતાં, એકંદર વિદેશી હોલ્ડિંગ વાર્ષિક ધોરણે ૩.૩% વધારે છે. જોકે, યુનાઇટેડ કિંગડમે (United Kingdom) આ સમયગાળા દરમિયાન ટ્રેઝરી હોલ્ડિંગમાં વધારો કર્યો છે.
SpaceX IPO બજારને નવી દિશા આપવા તૈયાર
SpaceX તેના મોટા પ્રારંભિક જાહેર પ્રસ્તાવ (IPO) ની તૈયારીઓને આખરી ઓપ આપી રહ્યું હોવાનું કહેવાય છે, જેમાં ગોલ્ડમેન સૅક્સ (Goldman Sachs) અંડરરાઇટિંગ સિન્ડિકેટનું નેતૃત્વ કરી રહ્યું છે. કંપની $૭૫ બિલિયન સુધીનો ભંડોળ એકત્ર કરવાની યોજના ધરાવે છે, જેનું મૂલ્યાંકન $૨ ટ્રિલિયન થી વધુ થઈ શકે છે. આ મૂલ્યાંકન ૨૦૧૯ માં સાઉદી અરામકો (Saudi Aramco) ના $૨૯.૪ બિલિયન ના ઑફરિંગ સહિત અગાઉના IPO રેકોર્ડ્સને વટાવી જશે. અહેવાલો સૂચવે છે કે IPO ૧૨ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ Nasdaq લિસ્ટિંગ સાથે "SPCX" સિમ્બોલ હેઠળ થઈ શકે છે. કંપનીનો મજબૂત વિકાસ, તેના સ્ટારલિંક ઇન્ટરનેટ સેવા (Starlink internet service) અને xAI ના અધિગ્રહણને કારણે, આ ઉચ્ચ મૂલ્યાંકનને સમર્થન આપે છે. જોકે, કેટલાક સલાહકારોએ નોંધ્યું છે કે કંપની "પરફેક્શન માટે પ્રાઇસ્ડ" (priced to perfection) લાગે છે, અને તેના $૧૫ બિલિયન ના આવક સામે $૨ ટ્રિલિયન નું મૂલ્યાંકન પ્રશ્નાર્થ છે.
હિન્દાલ્કો ઇન્ડસ્ટ્રીઝ અને ભારતીય વ્યવસાયિક વાતાવરણની સમીક્ષા
હિન્દાલ્કો ઇન્ડસ્ટ્રીઝ (Hindalco Industries) ના શેરો પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે કારણ કે તેની પેટાકંપની, નોવેલિસ (Novelis), એ Q4 માં $૮૪ મિલિયન નો કોન્સોલિડેટેડ નેટ લોસ (net loss) નોંધાવ્યો છે. આ પાછલા વર્ષના $૨૯૪ મિલિયન ના નફાથી વિપરીત છે અને તેનું મુખ્ય કારણ તેના ઓસ્વેગો, ન્યૂયોર્ક (Oswego, New York) સુવિધામાં આગની ઘટનાઓથી થયેલ ઉત્પાદન વિક્ષેપ છે, જેણે રોકડ પ્રવાહ (cash flows) પર અંદાજે $૧.૭ બિલિયન ની અસર કરી હતી. નુકસાન છતાં, નોવેલિસની ચોખ્ખી વેચાણમાં એલ્યુમિનિયમના ઊંચા ભાવને કારણે વાર્ષિક ધોરણે ૪% વધીને $૪.૮ બિલિયન થયું છે. નોવેલિસ તેના ઓસ્વેગો હોટ મિલ (hot mill) ને વહેલા ફરી શરૂ થવાની અપેક્ષા રાખે છે, પરંતુ વધતું દેવું ચિંતાનો વિષય રહે છે.
અલગથી, ભારતીય વ્યવસાયો વ્યવસાય કરવાની સરળતા (ease of doing business) સાથે પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા છે. એક એસોચેમ (Assocham) અહેવાલ સૂચવે છે કે રાષ્ટ્રીય અને રાજ્ય સુધારાઓ ઘણીવાર જૂની પ્રક્રિયાઓ અને અધિકારીઓમાં જાગૃતિના અભાવને કારણે નબળા પડે છે. ભારતના ડીપ ટેક સ્ટાર્ટઅપ (deep technology startup) ક્ષેત્ર પણ લાંબા ગાળાની મૂડી સુરક્ષિત કરવામાં સંઘર્ષ કરી રહ્યું છે, જે સિરીઝ A (Series A) અને વૃદ્ધિના તબક્કામાં નોંધપાત્ર ભંડોળ અંતરનો સામનો કરી રહ્યું છે. જ્યારે ભારતમાં મજબૂત એન્જિનિયરિંગ પ્રતિભા છે, ત્યારે ભંડોળ ઇકોસિસ્ટમ ડીપ ટેકના લાંબા વિકાસ ચક્ર કરતાં ગ્રાહક સાહસોમાંથી ઝડપી વળતરને પ્રાધાન્ય આપે છે, જે તેની ફ્રન્ટિયર ટેકનોલોજીસ (frontier technologies) માં સંભવિતતાને અવરોધે છે.
