UPI પેમેન્ટ્સ માટે એક મોટો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. 15 ઓક્ટોબર, 2026 થી **₹2,000** થી વધુના UPI વ્યવહારો પર મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) લાગુ થશે, જેનો હેતુ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સાયબર સિક્યોરિટીને મજબૂત કરવાનો છે.
નવો ફી સ્ટ્રક્ચર કેવી રીતે કામ કરશે?
સરકારના નવા નિર્ણય મુજબ, 15 ઓક્ટોબર, 2026 થી મર્ચન્ટ્સને 0.4% નો MDR ચાર્જ ચૂકવવો પડશે, જે ખાસ કરીને ₹2,000 થી વધુના વ્યવહારો માટે લાગુ થશે. જો કે, ₹75,000 કે તેથી વધુના હાઈ-વેલ્યુ ટ્રાન્ઝેક્શન માટે આ ચાર્જ મહત્તમ ₹300 પ્રતિ ટ્રાન્ઝેક્શન સુધી મર્યાદિત રાખવામાં આવ્યો છે.
આ ફેરફાર ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે છેલ્લા 6 વર્ષથી ભારતમાં ડિજિટલ પેમેન્ટ્સ માટે 'ઝીરો-MDR' વ્યવસ્થા અમલમાં હતી. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ નવી સિસ્ટમ દ્વારા FY28 સુધીમાં ઉદ્યોગ માટે અંદાજે ₹27,000 કરોડનું રેવન્યુ પૂલ ઉભું થઈ શકે છે.
કોને ફાયદો અને કોને રાહત?
આ નવી નીતિમાં ગ્રાહકોની સુવિધાનું ખાસ ધ્યાન રાખવામાં આવ્યું છે:
- P2P પેમેન્ટ્સ: વ્યક્તિથી વ્યક્તિ વચ્ચે થતા વ્યવહારો સંપૂર્ણપણે ફ્રી રહેશે.
- નાના વ્યવહારો: ₹2,000 સુધીના તમામ મર્ચન્ટ વ્યવહારો માટે કોઈ ચાર્જ લાગશે નહીં.
- ગ્રાહક પર અસર: આ ફી માત્ર મર્ચન્ટ-સાઈડ કોસ્ટ છે, એટલે કે ગ્રાહકોએ કોઈ વધારાનો ચાર્જ ચૂકવવાની જરૂર નથી.
પેમેન્ટ ઈકોસિસ્ટમ માટે કેમ જરૂરી છે?
બેંકો, ફિનટેક કંપનીઓ અને પેમેન્ટ પ્રોવાઈડર્સ અત્યાર સુધી સાયબર સિક્યોરિટી અને ટેકનોલોજીના ખર્ચને પોતાની રીતે સહન કરતા હતા. હવે, ₹144 લાખ કરોડના અંદાજિત વાર્ષિક મર્ચન્ટ વ્યવહારો પર આ ફી વસૂલવાથી સિસ્ટમને લાંબા ગાળાની સ્થિરતા મળશે. જોકે, રોકાણકારો માટે જોવાનું એ રહેશે કે આ આવકની વહેંચણી બેંકો અને એપ કંપનીઓ વચ્ચે કેવી રીતે થાય છે, અને શું મર્ચન્ટ્સ આ વધારાના ખર્ચને કેવી રીતે સ્વીકારે છે તે આગામી સમયમાં સ્પષ્ટ થશે.