UPI દ્વારા ક્રેડિટ કાર્ડ બિલ ભરવા પર કોઈ Merchant Discount Rate (MDR) લાગુ પડતો નથી, પરંતુ Bharat Bill Payment System (BBPS) દ્વારા પ્લેટફોર્મ્સ 'કન્વિનિયન્સ ફી' વસૂલી શકે છે. આ તફાવત સમજવો રોકાણકારો માટે ખૂબ જરૂરી છે.
UPI પેમેન્ટનું નવું ગણિત
યુનિફાઈડ પેમેન્ટ્સ ઈન્ટરફેસ (UPI) દ્વારા ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ ભરવાની સુવિધા અત્યારે ખૂબ લોકપ્રિય થઈ રહી છે. ગ્રાહકો માટે સૌથી રાહતના સમાચાર એ છે કે આ ટ્રાન્ઝેક્શન પર કોઈ ગવર્નમેન્ટ-મેન્ડેટરી Merchant Discount Rate (MDR) લાગુ પડતો નથી. આનો સીધો અર્થ એ છે કે UPI બેઝિક લેવલ પર એકદમ ફ્રી સર્વિસ છે.
વધારાના ચાર્જીસનો પેચ
જોકે, MDR ન હોવા છતાં, પેમેન્ટ એપ્સ તમને 'કન્વિનિયન્સ ફી' કે 'પ્રોસેસિંગ ચાર્જ' લગાવી શકે છે. આ ફી ખાસ કરીને Bharat Bill Payment System (BBPS) ના માધ્યમથી થતા પેમેન્ટ્સમાં જોવા મળે છે. પ્લેટફોર્મ્સ અને સર્વિસ પ્રોવાઈડર્સ વચ્ચેના કમર્શિયલ એગ્રીમેન્ટ મુજબ આ ચાર્જ નક્કી કરવામાં આવે છે, જે રેગ્યુલેટરી MDR ફ્રેમવર્કનો ભાગ નથી.
પેમેન્ટ એપ માટે આવકનો નવો સ્ત્રોત
રોકાણકારો માટે આ એક મહત્વનો મુદ્દો છે. પેમેન્ટ એપ્સ ઉપર પ્રોફિટેબિલિટી વધારવાનું દબાણ છે. যেহেতু તેઓ MDR વસૂલી શકતા નથી, તેથી તેઓ આવી પ્રોસેસિંગ ફી કે કન્વિનિયન્સ ફી દ્વારા પોતાની આવક ઉભી કરી રહ્યા છે. આ મોડલ લાંબા ગાળે ટકાઉ રહેશે કે નહીં, તે જોવું રસપ્રદ રહેશે.
શું ધ્યાન રાખવું?
National Payments Corporation of India (NPCI) સતત UPI ઈકોસિસ્ટમમાં ક્રેડિટ કાર્ડ્સને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યું છે. જોકે, રોકાણકારોએ માત્ર ટ્રાન્ઝેક્શન વોલ્યુમ જ નહીં, પરંતુ પેમેન્ટ કંપનીઓનું બિઝનેસ મોડલ અને તેમની ફી વસૂલવાની નીતિ પર પણ ખાસ નજર રાખવી જોઈએ. કંપનીઓ કઈ રીતે રેગ્યુલેટરી નિયમોનું પાલન કરીને પોતાની માર્જિન સુરક્ષિત રાખે છે, તે તેમના શેરના ભાવ માટે નિર્ણાયક સાબિત થઈ શકે છે.