રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ મોટી બેંકો માટે ડેરીવેટિવ રિસ્ક મોડલ (SA-CCR) અપનાવવાની અંતિમ તારીખ ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૭ નક્કી કરી છે. આ નિર્ણયનો હેતુ બેંકિંગ સિસ્ટમને ગ્લોબલ Basel III ધોરણો સાથે જોડવાનો છે.
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) દ્વારા લેવામાં આવેલા આ નવા નિર્ણય મુજબ, જે બેંકો પાસે મોટું ડેરીવેટિવ પોર્ટફોલિયો છે અથવા જેઓ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે કામગીરી કરે છે, તેમને હવે 'Standardised Approach for Counterparty Credit Risk' (SA-CCR) નું પાલન કરવું પડશે. જે બેંકોનું આઉટસ્ટેન્ડિંગ ડેરીવેટિવ વોલ્યુમ ₹૨૫,૦૦૦ કરોડ થી વધુ છે, તેમને આ નવા નિયમો સીધી રીતે લાગુ પડશે.
G-SIBs માટે કડક લેવરેજ સ્ટેન્ડર્ડ્સ
RBI એ ગ્લોબલ સિસ્ટમિકલી ઈમ્પોર્ટન્ટ બેંક્સ (G-SIBs) ની ભારતીય શાખાઓ માટે ૩.૫% નો લઘુત્તમ લેવરેજ રેશિયો જાળવી રાખવો ફરજિયાત બનાવ્યો છે. ઈન્ડસ્ટ્રીની રજૂઆતો છતાં, RBI એ કોઈ પણ પ્રકારની છૂટછાટ આપવાનો ઇનકાર કર્યો છે. ખાસ વાત એ છે કે, હવે બેંકો કોલેટરલ મેળવીને પોતાના લેવરેજ રેશિયો એક્સપોઝરને ઘટાડી શકશે નહીં.
ઈન્વેસ્ટર્સ પર શું અસર થશે?
આ નવા નિયમોને કારણે મોટી બેંકોના કેપિટલ બફર પર દબાણ વધી શકે છે. ડેરીવેટિવ્સમાં વધુ રોકાણ ધરાવતી બેંકોએ હવે વધુ કેપિટલ રાખવું પડશે, જે તેમની પ્રોફિટ માર્જિન અને ગ્રોથ વ્યૂહરચનાને અસર કરી શકે છે. બેંકોએ હવે દર ક્વાર્ટરના અંતે તેમનો ડેટા 'સેન્ટ્રલાઈઝ્ડ ઇન્ફોર્મેશન મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ' દ્વારા સબમિટ કરવાનો રહેશે, જેથી સિસ્ટમમાં વધુ પારદર્શિતા આવે.