રૂપિયામાં સતત જોવા મળતી નરમાઈને રોકવા માટે Reserve Bank of India એ મોટું પગલું ભર્યું છે. સરકારી ઓઈલ કંપનીઓ માટે ખાસ ડોલર વિન્ડો શરૂ કરવામાં આવી છે, જેનો હેતુ માર્કેટમાં ડોલરની વધતી માંગને ઘટાડવાનો છે.
રૂપિયાને સ્થિર કરવા RBI ની કવાયત
ભારતીય રૂપિયો ડોલર સામે 96.96 ના ઐતિહાસિક નીચલા સ્તરની નજીક પહોંચતા જ RBI એ એક્શન મોડમાં આવી ગઈ છે. 12 ઓક્ટોબરથી સરકારી ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ માટે એક સ્પેશિયલ ડોલર વિન્ડો કાર્યરત કરવામાં આવી છે. આ પગલાથી ઓપન માર્કેટમાં ડોલરની ભારે માંગ ઘટવાની અપેક્ષા છે, જે અત્યાર સુધી રૂપિયાના અવમૂલ્યનનું મુખ્ય કારણ બન્યું હતું.
પોલિસી રેટ અને માર્કેટનું રિએક્શન
આ નિર્ણય અગાઉ 7 ઓક્ટોબરના રોજ સેન્ટ્રલ બેંકે રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરીને તેને 5.5% કર્યો હતો. લગભગ ચાર વર્ષમાં આ પહેલો રેટ હાઈક હતો, પરંતુ માર્કેટના નિષ્ણાતો માને છે કે અન્ય દેશોની સરખામણીએ આ વધારો ઓછો છે. શું આ નાના અને વારંવાર લેવાતા નિર્ણયો મોંઘવારીને અંકુશમાં રાખવા માટે પૂરતા છે? તે અંગે સવાલો ઉઠી રહ્યા છે.
કરન્સી વોલેટિલિટી ઘટાડવા કડક નિયમો
RBI એ ફોરેક્સ ડેરિવેટિવ માર્કેટમાં પણ નિયમો કડક કર્યા છે. હવે બેંકો માટે નેટ ઓપન પોઝિશન લિમિટ ઘટાડીને $5 મિલિયન કરવામાં આવી છે. આ સાથે મોટા ટ્રાન્ઝેક્શન માટે કેશ રિઝર્વની શરતો પણ કડક બનાવી દેવામાં આવી છે. જોકે, બેંકિંગ સિસ્ટમમાં રહેલી લિક્વિડિટીની વધુ પડતી સરપ્લસ પોલિસીના અમલીકરણમાં મુશ્કેલી ઊભી કરી રહી છે.
રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
રૂપિયાની નબળાઈને કારણે ક્રૂડ ઓઈલ જેવી આયાતી ચીજવસ્તુઓ મોંઘી થઈ રહી છે, જે કંપનીઓના માર્જિન પર દબાણ વધારી શકે છે. બેંકિંગ સેક્ટરમાં પણ ડિપોઝિટ રેટ વધારવાનું દબાણ વધતા નફાકારકતા પર અસર જોવા મળી શકે છે. હવે બજારની નજર વિદેશી મુદ્રા ભંડાર (Forex Reserves) અને ગ્લોબલ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પર ટકેલી છે.