દેશની બેંકિંગ સિસ્ટમમાં ઓક્ટોબરના મધ્યમાં અચાનક લિક્વિડિટી ખેંચાઈ છે. ગ્રાહકોના ડિપોઝિટમાં **₹5.19 લાખ કરોડ**નો મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે, સાથે જ ક્રેડિટ ગ્રોથમાં પણ ધીમી ગતિ જોવા મળી રહી છે, જે આગામી સમયમાં વ્યાજ દરો પર અસર કરી શકે છે.
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) દ્વારા જાહેર કરાયેલા 15 ઓક્ટોબર, 2026 ના અંત સુધીના પખવાડિયાના આંકડા બેંકિંગ સેક્ટર માટે ચિંતાજનક સંકેત આપી રહ્યા છે. સિસ્ટમમાં જમા થયેલી ડિપોઝિટમાં ₹5.19 લાખ કરોડનો ઘટાડો થયો છે, જ્યારે આઉટસ્ટેન્ડિંગ ક્રેડિટમાં પણ ₹2.52 લાખ કરોડનો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. આમ, લોકોની બચત અને લોન વિતરણ બંનેમાં એકસાથે ઘટાડો નોંધાયો છે.
ગ્રોથ રેટમાં ઘટાડો
આ આંકડાઓની સીધી અસર ગ્રોથ રેટ પર પડી છે. બેંકિંગ સેક્ટરનો ક્રેડિટ ગ્રોથ ઘટીને 18.2% પર આવી ગયો છે, જે અગાઉના પખવાડિયામાં 19.4% હતો. તેવી જ રીતે, ડિપોઝિટ ગ્રોથ પણ 17.8% થી ઘટીને 16.7% થયો છે. હાલમાં, કુલ આઉટસ્ટેન્ડિંગ ડિપોઝિટ ₹278.76 લાખ કરોડ અને કુલ લોન ₹227.43 લાખ કરોડ પર સ્થિર છે.
લિક્વિડિટીની અસર અને રોકાણકારો માટે ચેતવણી
જોકે, ક્રેડિટ-ટુ-ડિપોઝિટ રેશિયો 81.59% પર સ્થિર છે, જે સૂચવે છે કે બેંકો અત્યારે સંતુલન જાળવી રહી છે. પરંતુ, જો લિક્વિડિટીનું દબાણ ચાલુ રહેશે, તો બેંકોએ ડિપોઝિટ આકર્ષવા માટે વ્યાજ દરો વધારવા પડી શકે છે. આનાથી બેંકોના પ્રોફિટ માર્જિન પર દબાણ આવી શકે છે જો તેઓ આ વધારાનો ખર્ચ ગ્રાહકો પાસેથી વસૂલવામાં અસમર્થ રહે.
આગળ શું?
રોકાણકારોએ હવે બેંકોના આગામી ક્વાર્ટરના પરિણામો પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ. શું આ ઘટાડો માત્ર કામચલાઉ છે કે પછી મૂડી અન્ય રોકાણના સાધનો તરફ વળી રહી છે, તે સ્પષ્ટ થવું જરૂરી છે. સાથે જ, RBI ના લિક્વિડિટી મેનેજમેન્ટ અંગેના નિર્ણયો ટૂંકા ગાળામાં લોન લેનારાઓ માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થશે.