NPCI ના CEO દિલીપ અસબેએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે UPI ટ્રાન્ઝેક્શનનો **90%** હિસ્સો ફ્રી જ રહેશે. મર્ચન્ટ ફીનો ભાર માત્ર મોટી કંપનીઓ પર આવશે, જ્યારે સામાન્ય યુઝર્સને કોઈ અસર નહીં થાય. સાથે જ **₹3,000 કરોડ**નું ઇનોવેશન ફંડ પણ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.
સામાન્ય યુઝર્સ માટે રાહતના સમાચાર
ડિજિટલ પેમેન્ટના વધતા વ્યાપ વચ્ચે, નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા (NPCI) એ UPI પર લાગી શકતી મર્ચન્ટ ફી અંગે ચાલી રહેલી તમામ અટકળો પર પૂર્ણવિરામ મૂક્યું છે. SBI બેંકિંગ અને ઇકોનોમિક્સ કોન્ક્લેવમાં NPCI ના એમડી અને CEO દિલીપ અસબેએ સ્પષ્ટતા કરી છે કે રોજિંદા વ્યવહારોના 90% ટ્રાન્ઝેક્શન ગ્રાહકો માટે સંપૂર્ણપણે ફ્રી રહેશે.
કોના પર આવશે ફીનો ભાર? (MDR ફોર્મ્યુલા)
અત્યાર સુધી UPI પર મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ (MDR) મોટાભાગે ઝીરો રહ્યો છે. હવે નવી વ્યૂહરચના મુજબ, જે કંપનીઓનું વાર્ષિક ટર્નઓવર ₹1,000 કરોડ થી વધુ છે, તેમને મુખ્ય જવાબદારી સોંપવામાં આવશે. અપેક્ષા મુજબ, કુલ MDR કલેક્શનનો 80% હિસ્સો આ મોટી કોર્પોરેટ સંસ્થાઓ દ્વારા ચૂકવવામાં આવશે. આ કંપનીઓ પહેલેથી જ ક્રેડિટ કાર્ડ જેવા અન્ય પેમેન્ટ મોડ્સ માટે ફી ચૂકવે છે, તેથી તેઓ આ ખર્ચને સામાન્ય ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડ્યા વગર પોતાની ઓપરેશનલ કોસ્ટમાં સમાવી શકે છે.
ઈનોવેશન માટે ફંડની જોગવાઈ
NPCI માત્ર મર્ચન્ટ ફી પર જ નહીં, પરંતુ ડિજિટલ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વિકાસ પર પણ ધ્યાન આપી રહ્યું છે. प्रस्तावित MDR પૂલના 5% ભાગનો ઉપયોગ ઈનોવેશન ફંડ તરીકે કરવામાં આવશે. આગામી 3 વર્ષમાં આ ફંડમાં ₹3,000 કરોડ સુધીની રકમ એકઠી થઈ શકે છે, જે નાના વેપારીઓ અને સ્ટાર્ટઅપ્સને પ્રોત્સાહન આપવા માટે વપરાશે.
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વ?
બેંકિંગ અને ફિનટેક સેક્ટરના રોકાણકારો માટે આ એક મજબૂત સંકેત છે. એક તરફ જ્યાં UPI નું નેટવર્ક વિસ્તરી રહ્યું છે, ત્યાં બીજી તરફ NPCI એક સસ્ટેનેબલ મોડલ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. ગ્રાહકો અને નાના વેપારીઓને ફીના ભારથી દૂર રાખીને, સરકાર ડિજિટલ પેમેન્ટની આદતને જાળવી રાખવા માંગે છે. આગામી ક્વાર્ટર્સમાં આ ફેરફારો મોટી કંપનીઓના બેલેન્સ શીટ પર કેવી અસર કરે છે તે જોવું રસપ્રદ રહેશે.