NITI Aayog હવે બિઝનેસ પેમેન્ટ્સ માટે UPI ને સેલ્ફ-ફાઈનાન્સિંગ મોડલ પર લાવવા માટે તૈયાર છે. વર્ષ **2026** ના નવા કાયદા બાદ મર્ચન્ટ્સ માટે હવે નજીવો ચાર્જ લાગી શકે છે, જોકે સામાન્ય યુઝર્સ માટે UPI સેવાઓ ફ્રી રહેશે.
UPI નું નવું મોડલ કેવું હશે?
NITI Aayog ના વાઈસ ચેરપર્સન અશોક લાહિરીએ સંકેત આપ્યા છે કે ડિજિટલ પેમેન્ટ સિસ્ટમને લાંબા સમય સુધી ટકાવી રાખવા માટે હવે 'ઝીરો મર્ચન્ટ ડિસ્કાઉન્ટ રેટ' (Zero-MDR) ના માળખામાંથી બહાર આવવું જરૂરી છે. સતત વધી રહેલા ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ઓપરેટિંગ ખર્ચને પહોંચી વળવા માટે આ ફેરફાર અનિવાર્ય છે.
ગ્રાહકો માટે શું બદલાશે?
રોકાણકારો અને યુઝર્સે ખાસ ધ્યાન રાખવું કે સામાન્ય લોકો માટે અને વ્યક્તિગત (P2P) ટ્રાન્સફર માટે UPI હંમેશાની જેમ ફ્રી રહેશે. આ ચાર્જ માત્ર બિઝનેસ-ટુ-કન્ઝ્યુમર (B2C) અથવા બિઝનેસ-ટુ-બિઝનેસ (B2B) ટ્રાન્ઝેક્શન પર જ લાગુ કરવામાં આવશે.
ફિનટેક કંપનીઓ માટે તક
અત્યાર સુધી ઝીરો-MDR ને કારણે પેમેન્ટ કંપનીઓએ તેમની આવક માટે અન્ય પ્રોડક્ટ્સ પર નિર્ભર રહેવું પડતું હતું. હવે જો મર્ચન્ટ્સ પાસેથી નજીવો ચાર્જ લેવામાં આવશે, તો ફિનટેક કંપનીઓની રેવન્યુ સ્ટ્રીમમાં મોટો ઉછાળો આવી શકે છે. આનાથી કંપનીઓ વધુ સારી સાયબર સિક્યોરિટી અને ફ્રોડ પ્રિવેન્શન સિસ્ટમમાં રોકાણ કરી શકશે.
હવે આગળ શું?
હજુ પણ NPCI દ્વારા કોઈ ચોક્કસ દર કે સમયમર્યાદા જાહેર કરવામાં આવી નથી. બધું જ NPCI ની 'UPI એન્ડ સર્વિસીસ સ્ટીયરિંગ કમિટી' ના નિર્ણય પર નિર્ભર રહેશે. માર્કેટ હવે આ બાબત પર નજર રાખી રહ્યું છે કે કયા ટ્રાન્ઝેક્શન લિમિટ પર આ ચાર્જ લાગશે અને વેપારીઓનો પ્રતિસાદ કેવો રહેશે.