માર્કેટ રિએક્શન: આંકડા સારા, પણ રોકાણકારો નારાજ
Muthoot Finance ના શેરમાં 13 ફેબ્રુઆરી 2026 ના રોજ એક મોટો કડાકો જોવા મળ્યો. કંપનીના શેરના ભાવમાં 11% થી વધુનો ઘટાડો નોંધાયો અને તે ₹3,610 ના સ્તર પર પહોંચી ગયો. આ ઘટાડો એવા સમયે આવ્યો જ્યારે કંપનીએ Q3 FY26 માટે પોતાના ત્રિમાસિક પરિણામો જાહેર કર્યા હતા. પરિણામો મુજબ, કંપનીનો નેટ પ્રોફિટ (Net Profit) વાર્ષિક ધોરણે 94.9% વધીને ₹2,656 કરોડ પર પહોંચ્યો હતો. આ ઉપરાંત, નેટ ઇન્ટરેસ્ટ ઇનકમ (NII) માં પણ 64% નો ઉછાળો જોવા મળ્યો હતો અને એસેટ્સ અંડર મેનેજમેન્ટ (AUM) 48% વધીને ₹1,64,720 કરોડ થયું હતું. જોકે, માર્કેટે આ આંકડાઓ પર ધ્યાન આપવાને બદલે, નફામાં થયેલા આ વધારાના મૂળ કારણો પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું.
એનાલિસ્ટ્સના મત: 'Buy' વિરુદ્ધ 'Neutral'
બ્રોકરેજ હાઉસિસ Muthoot Finance ના ભવિષ્ય અંગે અલગ અલગ મત ધરાવે છે, જેના કારણે માર્કેટમાં અનિશ્ચિતતા છે. Nuvama Institutional Equities એ 'Buy' રેટિંગ જાળવી રાખી છે અને ₹4,700 નો ટાર્ગેટ આપ્યો છે. તેઓ AUM ગ્રોથ, સુધરેલા Net Interest Margins (NIMs) અને Stage 3 લોન રેશિયોમાં ઘટાડાને હકારાત્મક ગણે છે. Jefferies એ પણ 'Buy' રેટિંગ અને ₹4,750 ના ટાર્ગેટ સાથે કંપની પર વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો છે. બીજી તરફ, Motilal Oswal Financial Services એ 'Neutral' રેટિંગ જાળવી રાખી છે અને ₹4,500 નો ટાર્ગેટ આપ્યો છે. Motilal Oswal નું માનવું છે કે કંપનીના નફામાં થયેલો વધારો મુખ્યત્વે જૂના NPA (Non-Performing Assets) એકાઉન્ટ્સમાંથી થયેલી વન-ઓફ રિકવરી (one-off recovery) ને કારણે છે, જે ટકાઉ ન હોઈ શકે.
કમાણીની ગુણવત્તા અને ટકાઉપણું અંગે પ્રશ્નો
Q3 FY26 માં Muthoot Finance ના નફામાં થયેલો મોટો વધારો મુખ્યત્વે જૂના અને સ્ટ્રેસ્ડ એકાઉન્ટ્સમાંથી થયેલી રિકવરીને કારણે છે. Nuvama ના રિપોર્ટ મુજબ, NPA રિકવરી, એસેટ રિકન્સ્ટ્રક્શન કંપનીઓ અને હરાજીમાંથી થયેલી આવક લગભગ ₹624 કરોડ રહી, જે પાછલા ક્વાર્ટરના ₹300 કરોડ કરતાં ઘણી વધારે છે. આમાંથી ₹500 કરોડ NPA રિકવરીમાંથી, ₹100 કરોડ હરાજીમાંથી અને ₹24 કરોડ એસેટ રિકન્સ્ટ્રક્શન કંપનીઓ પાસેથી આવ્યા. Motilal Oswal એ પણ આ વન-ઓફ ઇન્ટરેસ્ટ ઇન્કમ લગભગ ₹650-750 કરોડ ની હોવાનો અંદાજ મૂક્યો છે. આ એક વખતની આવક પર નિર્ભરતા કંપનીની કોર ઓપરેટિંગ પ્રોફિટેબિલિટી અને લાંબા ગાળાની નફાકારકતા અંગે પ્રશ્નો ઉભા કરે છે, જે શેરના ઘટાડાનું મુખ્ય કારણ બન્યું.
ઓપરેશનલ પરફોર્મન્સ અને એસેટ ક્વોલિટી
ઓપરેશનલ મોરચે, Muthoot Finance એ મજબૂત પ્રદર્શન કર્યું છે. કંપનીનો કન્સોલિડેટેડ લોન AUM 48% વધીને ₹1,64,720 કરોડ થયો, જેમાં ગોલ્ડ લોન AUM 50% વધીને ₹1,39,658 કરોડ રહ્યો. એસેટ ક્વોલિટીમાં પણ સુધારો જોવા મળ્યો, જેમાં ગ્રોસ સ્ટેજ 3 લોન્સ ₹2,324 કરોડ થી ઘટીને ₹2,977 કરોડ થઇ, જેનાથી સ્ટેજ 3 રેશિયો 1.58% થી ઘટીને 2.25% થયો. ક્રેડિટ કોસ્ટ પણ પાછલા ક્વાર્ટરના 36% થી ઘટીને 32% થયો.
જોખમો અને ચિંતાઓ
સ્ટ્રોંગ રિપોર્ટેડ ગ્રોથ હોવા છતાં, Muthoot Finance સામે કેટલાક જોખમો પણ છે. કંપની પર 3.76 નો ઊંચો Debt-to-Equity Ratio છે, જે વ્યાજ દરમાં વધારા અથવા એસેટ ક્વોલિટી બગડવાના કિસ્સામાં બોજરૂપ બની શકે છે. તાજેતરના નફામાં થયેલા ઉછાળા માટે એક વખતની રિકવરી પર ભારે નિર્ભરતા દર્શાવે છે કે કોર ઓપરેશનલ કમાણી અપેક્ષા કરતાં ઓછી હોઈ શકે છે. બેન્કો તરફથી સ્પર્ધા, જે ઘણીવાર નીચા વ્યાજ દર ઓફર કરે છે, તે સતત પડકાર છે. NBFC સેક્ટર (Non-Banking Financial Company) ને નિયમનકારી ફેરફારોનો પણ સામનો કરવો પડી શકે છે. કંપનીનો P/E રેશિયો લગભગ 20-21x છે, જે તેના ઐતિહાસિક સરેરાશ અને Manappuram Finance જેવા પીઅર્સની સરખામણીમાં થોડો વધારે લાગે છે. Muthoot Finance નું માર્કેટ કેપ આશરે ₹1.44 ટ્રિલિયન ની આસપાસ છે.
ભવિષ્યનું અનુમાન
મેનેજમેન્ટે FY2025-26 માટે 30-35% AUM ગ્રોથનું અનુમાન જાળવી રાખ્યું છે. બ્રોકરેજીસ પણ FY26 થી FY28 દરમિયાન કમાણીમાં 17% CAGR (Compound Annual Growth Rate) ની આગાહી કરી રહ્યા છે. જોકે, આ આશાવાદી અંદાજો માર્કેટના નકારાત્મક પ્રત્યાઘાત અને કમાણીની ટકાઉપણું અંગેની ચિંતાઓથી વિપરીત છે.