ભારતીય NBFCs હવે પોતાના પોર્ટફોલિયોને સુરક્ષિત કરવા માટે ગોલ્ડ લોન સેક્ટરમાં આક્રમક રીતે ઝંપલાવી રહી છે. જુલાઈ **2026** સુધીમાં આ ક્ષેત્રમાં **68.5%** નો વાર્ષિક ક્રેડિટ ગ્રોથ નોંધાયો છે, જેમાં Tata Capital અને Aditya Birla Capital જેવી મોટી કંપનીઓ મુખ્ય છે.
ભારતીય નોન-બેંકિંગ ફાઇનાન્સિયલ સેક્ટરમાં એક મોટું પરિવર્તન જોવા મળી રહ્યું છે. હવે મોટી ફાઇનાન્સિયલ કંપનીઓ પોતાનું ધ્યાન અનસિક્યોર્ડ લોન (Unsecured Loan) થી હટાવીને ગોલ્ડ-બેક્ડ લોન તરફ વાળી રહી છે. આ વ્યૂહરચનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વધતા જોખમો સામે પોતાના પોર્ટફોલિયોને સુરક્ષિત કરવાનો છે.
ગોલ્ડ લોન તરફ શા માટે ઝુકાવ?
ગોલ્ડ લોનમાં કોલેટરલ (Collateral) તરીકે સોનું હોય છે, જે ખૂબ જ લિક્વિડ છે અને તેનું મૂલ્યાંકન સરળ છે. Aditya Birla Capital, Tata Capital અને L&T Finance જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓ હવે પોતાની આવકના સ્ત્રોતને વૈવિધ્યસભર બનાવવા માટે આ માર્ગ અપનાવી રહી છે. સોનાના વધતા ભાવને કારણે ગ્રાહકોને પણ વધુ લોન મળતી હોવાથી આ બિઝનેસ તેજીમાં છે.
આક્રમક એક્સપાન્શન અને એક્વિઝિશન
આ સેક્ટરમાં હવે જૂની કંપનીઓ જેવી કે Muthoot Finance અને Manappuram Finance ને નવા ખેલાડીઓ તરફથી કાંટાની ટક્કર મળી રહી છે. Tata Capital એ Yogakshemam Loans ને હસ્તગત કરી છે, તો Godrej Finance એ Kanakadurga Finance ને ખરીદીને પોતાનું નેટવર્ક મજબૂત કર્યું છે.
વિકાસના આંકડા જોઈએ તો, Aditya Birla Capital આગામી 3 વર્ષમાં 1,000 નવી બ્રાન્ચ ખોલવાનું લક્ષ્ય ધરાવે છે, જ્યારે Bajaj Finance પણ નાણાકીય વર્ષના અંત સુધીમાં 2,800 બ્રાન્ચ સુધી પહોંચવાની તૈયારીમાં છે. નાણાકીય વર્ષ 2027 માં નવા ખેલાડીઓ દ્વારા કુલ 3,700 થી વધુ નવી શાખાઓ ખોલવામાં આવે તેવી શક્યતા છે.
શું છે જોખમો?
આ તેજીની સાથે કેટલીક ચેતવણીઓ પણ છે. બજારમાં વધતી હરીફાઈને કારણે કંપનીઓના માર્જિન પર દબાણ આવી શકે છે. આ ઉપરાંત, RBI દ્વારા સતત કરવામાં આવતી દેખરેખ અને ગોલ્ડના ભાવમાં અચાનક ઘટાડો થવાના સંજોગોમાં કંપનીઓ માટે LTV (Loan-to-Value) રેશિયો જાળવવો એક પડકાર બની શકે છે.