ભારતીય પરિવારો પર દેવાનો બોજ: Household Debt વધીને GDP ના **46%** પર, અર્થતંત્ર સામે જોખમ

ભારતીય અર્થતંત્ર જે ગ્રોથ મોડેલ પર ચાલી રહ્યું હતું, તે હવે કસોટીના તબક્કે છે. લેટેસ્ટ ડેટા મુજબ, દેશનું હાઉસહોલ્ડ ડેટ વધીને GDP ના લગભગ 46% થઈ ગયું છે. સૌથી ચિંતાજનક બાબત એ છે કે લોકોની આવક કરતા દેવું લેવાની ગતિ ઘણી વધારે છે. રોકાણકારો માટે આ એટલા માટે મહત્વનું છે કારણ કે માર્કેટની અત્યાર સુધીની તેજીનું મુખ્ય કારણ 'કન્ઝમ્પશન બૂમ' (Consumption Boom) હતું, જે હવે વાસ્તવિક આવકને બદલે માત્ર ક્રેડિટ પર નિર્ભર દેખાઈ રહ્યું છે.

વ્યાજ દરોની અસર

RBI એ રેપો રેટ 5.50% પર સ્થિર રાખતા વ્યક્તિગત લોન લેનારાઓ પર બોજ વધ્યો છે. ફ્લોટિંગ રેટ લોનના હપ્તા મોંઘા થતા હવે પરિવારો તેમની માસિક આવકનો આશરે 13% હિસ્સો માત્ર ડેટ સર્વિસિંગ (વ્યાજ અને મુદ્દલ ચૂકવણી) પાછળ ખર્ચી રહ્યા છે. આના કારણે લોકોની બિન-જરૂરી વસ્તુઓ પાછળ ખર્ચ કરવાની ક્ષમતા ઘટી રહી છે, જેનો સીધો ફટકો કન્ઝ્યુમર સેક્ટરની કંપનીઓના રેવન્યુ ગ્રોથ પર પડી શકે છે.

અનસિક્યોર્ડ લોનનો વધતો ટ્રેન્ડ

એનાલિસ્ટ્સ માટે ચિંતાનું કારણ 'અનસિક્યોર્ડ લોન' (Unsecured Lending) માં થયેલો વધારો છે. લોકો હવે હોમ લોન જેવી એસેટ-બેક્ડ લોનને બદલે પર્સનલ લોન અને ક્રેડિટ કાર્ડ ડેબિટ તરફ વળી રહ્યા છે. જોકે બેન્કોનો ગ્રોસ બેડ લોન રેશિયો 1.8% ની નજીક દેખાય છે, પરંતુ માર્કેટમાં એવી દહેશત છે કે ઘણા લોકો જૂનું દેવું ચૂકવવા નવું દેવું લઈ રહ્યા છે, જે ભવિષ્યમાં ડિફોલ્ટનું કારણ બની શકે છે.

નાણાકીય સંસ્થાઓ માટે પડકાર

બેન્કો અને NBFC એ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં રિટેલ લોન પોર્ટફોલિયોમાં આક્રમક રીતે વધારો કર્યો છે. જો આવકમાં વૃદ્ધિ ધીમી રહેશે, તો અસુરક્ષિત લોન સેગમેન્ટમાં ડિફોલ્ટનું જોખમ વધી જશે. ખાસ કરીને જે નાણાકીય સંસ્થાઓ નાના કદની પર્સનલ લોન પર વધુ નિર્ભર છે, તેમની એસેટ ક્વોલિટી પર રોકાણકારોની બાજ નજર રહેશે.