ભારતીય ગોલ્ડ લોન માર્કેટમાં તેજીનું મોજું ફરી વળ્યું છે. રેકોર્ડબ્રેક સોનાના ભાવને કારણે ક્રેડિટમાં **84%** નો વધારો થયો છે, પરંતુ **0.2%** ના NPA આંકડા પાછળ ગ્રાહકોની વધતી જતી આર્થિક તંગીનું જોખમ રહેલું છે.
ભારતીય ગોલ્ડ લોન સેક્ટરમાં એક મોટું પરિવર્તન આવી રહ્યું છે. Muthoot Finance અને Manappuram Finance જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓના વર્ચસ્વ વચ્ચે, હવે ઘણી મોટી NBFCs પણ આ ક્ષેત્રમાં આક્રમક રીતે પ્રવેશ કરી રહી છે. સુરક્ષિત લોન હોવાથી, સંસ્થાઓ પર્સનલ અને માઈક્રોફાઈનાન્સ લોન કરતા ગોલ્ડ લોનને વધુ સુરક્ષિત માની રહી છે.
સોનાના ભાવમાં તેજી અને વધતો બિઝનેસ
આ સેક્ટરની સફળતાનું મુખ્ય કારણ સોનાના ભાવમાં આવેલો મોટો ઉછાળો છે. 2024 ના મધ્યમાં ₹69,000 પ્રતિ 10 ગ્રામ રહેલા સોનાના ભાવ વધીને ₹1.6 લાખ સુધી પહોંચ્યા હતા અને હાલમાં તે ₹1.54 લાખ ની આસપાસ સ્થિર છે. આ વધારાને કારણે ગ્રાહકોને વધુ લોન મળી રહી છે, જ્યારે ધિરાણકર્તાઓ પાસે કોલેટરલની વેલ્યુ વધતા સુરક્ષાનું કવચ પણ વધ્યું છે.
NPA ના આંકડા પાછળનું સત્ય
ભલે સેક્ટરનું NPA માત્ર 0.2% જેવું આકર્ષક દેખાતું હોય, પરંતુ રોકાણકારોએ સાવધ રહેવાની જરૂર છે. લોન પોર્ટફોલિયો ઝડપથી વધવાને કારણે NPA ના ટકા ઓછા દેખાઈ રહ્યા છે. વાસ્તવમાં, લગભગ 50% લોન 3 મહિના થી પણ ઓછા સમય માટે આપવામાં આવી છે, જે દર્શાવે છે કે લોકો તેને લોંગ ટર્મ જરૂરિયાતને બદલે શોર્ટ ટર્મ લિક્વિડિટીની સમસ્યા ઉકેલવા માટે 'રિવોલ્વિંગ ક્રેડિટ' તરીકે વાપરી રહ્યા છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાનમાં રાખવું?
ગોલ્ડ લોન બિઝનેસનો નફો અત્યાર સુધી સોનાના સતત વધતા ભાવ પર નિર્ભર રહ્યો છે. જો ભવિષ્યમાં સોનાના ભાવમાં ઘટાડો થાય કે તે લાંબા સમય સુધી સ્થિર રહે, તો લોન-ટુ-વેલ્યુ રેશિયો (LTV) વધી જશે અને કંપનીઓ માટે જોખમ ઊભું થશે. આગામી ક્વાર્ટર્સમાં કંપનીઓ ગ્રાહકોની ક્રેડિટ પ્રોફાઈલને કેટલી ગંભીરતાથી તપાસે છે, તે જોવું મહત્વનું રહેશે.