RBI દ્વારા રેપો રેટ **5.5%** કરવામાં આવ્યા બાદ ભારતીય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સે જુલાઈ મહિનાથી અત્યાર સુધીમાં **$4.5 અબજ** ના સરકારી બોન્ડ્સ વેચી દીધા છે. ફંડ મેનેજરો હવે જોખમ ઘટાડવા માટે લોંગ-ટર્મ ગવર્મેન્ટ સિક્યોરિટીઝમાંથી શોર્ટ-ટર્મ કોર્પોરેટ ડેટ તરફ વળી રહ્યા છે.
ભારતીય મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઉદ્યોગમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે. રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) ની કડક નાણાકીય નીતિને કારણે ફંડ મેનેજરોએ જુલાઈથી અત્યાર સુધીમાં અંદાજે $4.5 અબજ ના સરકારી બોન્ડ્સ વેચી કાઢ્યા છે. 7 ઓક્ટોબર, 2026 ના રોજ RBI દ્વારા રેપો રેટમાં 25 બેસિસ પોઈન્ટનો વધારો કરીને તેને 5.5% કરવામાં આવ્યો છે, જેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ફુગાવા પર નિયંત્રણ મેળવવાનો છે.
બોન્ડ યીલ્ડ અને પોર્ટફોલિયો પર અસર
RBI ના આ નિર્ણય બાદ બોન્ડ માર્કેટમાં તુરંત અસર જોવા મળી છે. 10-વર્ષના સરકારી બોન્ડની યીલ્ડ વધીને 7.25% ની આસપાસ પહોંચી ગઈ છે. બોન્ડ માર્કેટનો નિયમ છે કે જ્યારે વ્યાજદર વધે ત્યારે બોન્ડના ભાવ ઘટે છે. હાલના માહોલમાં ફંડ મેનેજરો લાંબા ગાળાના બોન્ડ્સ વેચીને નુકસાન ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.
શોર્ટ-ટર્મ ડેટ તરફ વળવાની રણનીતિ
હવે એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ (AMCs) પોતાનું મૂડી રોકાણ સુરક્ષિત કરવા માટે શોર્ટ-ટર્મ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સમાં ફેરવી રહી છે. લાંબા ગાળાના સરકારી બોન્ડ્સને બદલે હવે ફંડ્સ 1 થી 3 વર્ષની મેચ્યોરિટી ધરાવતા ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા કોર્પોરેટ ડેટમાં રોકાણ કરી રહ્યા છે. આ વ્યૂહરચનાનો ઉદ્દેશ્ય 'ડ્યુરેશન રિસ્ક' ઘટાડવાનો છે.
રોકાણકારો માટે શું છે જોખમ?
જે રોકાણકારો પાસે ડેટ-ઓરિએન્ટેડ મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ છે, તેમણે વધતી જતી વોલેટિલિટી માટે તૈયાર રહેવું જોઈએ. ખાસ કરીને 'લોંગ-ડ્યુરેશન ડેટ ફંડ્સ' પર સૌથી વધુ અસર જોવા મળી શકે છે. જો ભવિષ્યમાં પણ ફુગાવો ઊંચો રહેશે અને RBI વ્યાજદરમાં વધારો ચાલુ રાખશે, તો જૂના બોન્ડ્સ ધરાવતા ફંડ્સ માટે રિટર્ન જાળવી રાખવું પડકારજનક બની શકે છે. આગામી સમયમાં ફુગાવાના રિપોર્ટ્સ અને RBI ના નિવેદનો બજારની દિશા નક્કી કરશે.