Income Tax Department એ દેશભરની **8,000** રેસ્ટોરન્ટ્સમાં **₹25,000 કરોડ**ની ટેક્સ ચોરીનો પર્દાફાશ કર્યો છે. ફૂડ ડિલિવરી પ્લેટફોર્મ્સના ડેટા અને ટેક્સ ફાઇલિંગની સરખામણી કરતા મોટું કૌભાંડ સામે આવ્યું છે.
ઇન્કમ ટેક્સ વિભાગે રેસ્ટોરન્ટ સેક્ટરમાં મોટા પાયે ટેક્સ ચોરી પકડવા માટે તપાસ અભિયાન શરૂ કર્યું છે. નાણાકીય વર્ષ 2021-22 થી 2024-25 સુધીના ડેટાના એનાલિસિસ બાદ વિભાગે કુલ ₹25,000 કરોડની ટેક્સ લીકેજ હોવાનો અંદાજ લગાવ્યો છે. તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે લગભગ 8,000 એવી રેસ્ટોરન્ટ્સ છે જેમણે ફૂડ ડિલિવરી એપ પર બિઝનેસ કરવા છતાં ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ કર્યું નથી.
ડિજિટલ ડેટાથી ફૂટી પોલ
આ તપાસમાં ડેટા એનાલિટિક્સનો ભરપૂર ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે. Swiggy અને Zomato જેવા ફૂડ એગ્રીગેટર્સ દ્વારા કાપવામાં આવતા TDS રેકોર્ડ્સ અને રેસ્ટોરન્ટ્સના ટેક્સ રિટર્નનું ક્રોસ-વેરિફિકેશન કરતા મોટી વિસંગતતાઓ જોવા મળી હતી. અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, ડાઇન-ઇન (Dine-in) વેચાણ ડિલિવરી એપ કરતા 3 થી 4 ગણું વધારે હોય છે, જેના કારણે ટેક્સ ચોરીનો આંકડો ઘણો મોટો છે.
ફૂડ અને બેવરેજ સેક્ટર પર અસર
આ કાર્યવાહીથી ઓર્ગેનાઈઝ્ડ અને અનઓર્ગેનાઈઝ્ડ સેક્ટર વચ્ચેનો તફાવત સ્પષ્ટ થયો છે. લિસ્ટેડ QSR કંપનીઓ પહેલેથી જ નિયમોનું પાલન કરે છે, પરંતુ આ તપાસ મુખ્યત્વે ₹2 કરોડ થી ₹5 કરોડ સુધીની આવક ધરાવતા મધ્યમ કદના રેસ્ટોરન્ટ્સ પર કેન્દ્રિત છે. જો આ અનઓર્ગેનાઈઝ્ડ પ્લેયર્સને હવે નિયમોનું પાલન કરવું પડશે, તો તેમનો ખર્ચ વધશે અને લિસ્ટેડ કંપનીઓ સામેની તેમની સ્પર્ધાત્મકતા ઘટશે.
ટેક્સ ચોરીની રીતો અને જોખમ
તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે રેસ્ટોરન્ટ્સ ક્લાઉડ-આધારિત બિલિંગ સોફ્ટવેરમાંથી સેલ્સ રેકોર્ડ્સ ડિલીટ કરી નાખતા હતા અથવા ડિજિટલ પેમેન્ટને સ્ટાફના પર્સનલ એકાઉન્ટમાં ડાયવર્ટ કરતા હતા. માર્ચ 2026 માં માત્ર 62 રેસ્ટોરન્ટ્સના સર્વેમાં જ ₹408 કરોડનું વેચાણ છુપાવ્યાનું સામે આવ્યું હતું. હવે ટેક્સ વિભાગ આ બાબતે વધુ આક્રમક બન્યું છે, જેનો અર્થ છે કે નિયમ તોડનારાઓ સામે ભારે દંડ અને કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
