મુંબઈમાં શરૂ થયેલા Global Fintech Fest 2026 માં 'Agentic AI' મુખ્ય આકર્ષણનું કેન્દ્ર બન્યું છે. બેંકિંગ અને પેમેન્ટ્સ સેક્ટરમાં સોફ્ટવેર હવે માનવીય હસ્તક્ષેપ વગર સ્વાયત્ત નિર્ણયો લેતા થશે, જે કાર્યક્ષમતા વધારશે પરંતુ સાથે જ સુરક્ષાના નવા પડકારો પણ લાવશે.
8 સપ્ટેમ્બરના રોજ મુંબઈમાં શરૂ થયેલા Global Fintech Fest 2026 માં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના આગામી તબક્કા પર ચર્ચા કરવામાં આવી છે. અત્યાર સુધી આપણે AI નો ઉપયોગ માત્ર છેતરપિંડી શોધવા કે ગ્રાહકોના સામાન્ય પ્રશ્નોના જવાબ આપવા માટે કરતા હતા, પરંતુ હવે 'Agentic AI' નો યુગ આવી રહ્યો છે. આ સિસ્ટમ્સ કોઈ પણ માનવીય સૂચના વગર લોન પ્રોસેસિંગ કે જટિલ પેમેન્ટ્સ જેવી અનેક પ્રક્રિયાઓ જાતે પૂર્ણ કરવા સક્ષમ છે.\n\n### મૂળભૂત સાધનોથી આગળની સફર\n\nબેંકિંગ અને પેમેન્ટ્સ સેક્ટરમાં આ બદલાવ સ્પષ્ટપણે દેખાઈ રહ્યો છે. HDFC Bank જેવી મોટી ખાનગી બેંકોએ પહેલેથી જ આ ઓટોનોમસ એજન્ટ્સને મેનેજ કરવા માટે આંતરિક ફ્રેમવર્ક બનાવવાનું શરૂ કરી દીધું છે. આ ટેકનોલોજીનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઓપરેટિંગ કોસ્ટ ઘટાડવાનો અને ગ્રાહકોને ઝડપી સેવા આપવાનો છે. FICCI અને Boston Consulting Group ના એક રિપોર્ટ મુજબ, આ ઓટોનોમસ સિસ્ટમ્સ લોન એપ્લિકેશનને વધુ વ્યક્તિગત અને ઝડપી બનાવી શકે છે.\n\n### ઓટોમેશન સાથે જોડાયેલા જોખમો\n\nટેકનોલોજીની આ તેજી વચ્ચે સાવચેતી પણ એટલી જ જરૂરી છે. Reserve Bank of India (RBI) એ જૂન 2026 ના ફાઇનાન્શિયલ સ્ટેબિલિટી રિપોર્ટમાં AI-આધારિત સાયબર હુમલાઓને સૌથી મોટું જોખમ ગણાવ્યું છે. જો આ સિસ્ટમ્સમાં કોઈ ક્ષતિ આવે, તો તેની અસર સમગ્ર ફાઇનાન્શિયલ ઇકોસિસ્ટમ પર પડી શકે છે. તેથી જ, હવે 'Human-in-the-loop' મોડલ પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે, જ્યાં સિસ્ટમ ભલે જાતે કામ કરે, પણ મહત્વના નિર્ણયોમાં માનવીય દેખરેખ જરૂરી રહે.\n\n### આગળ શું ધ્યાન રાખવું?\n\nરોકાણકારો માટે હવે જોવાનું એ રહેશે કે કઈ કંપનીઓ પોતાની સુરક્ષા વ્યવસ્થાને મજબૂત રાખીને આ ટેકનોલોજીનો સ્કેલ કરી શકે છે. આગામી ક્વાર્ટર્સમાં, કંપનીઓના ટેકનિકલ પરફોર્મન્સ અને રેગ્યુલેટરી નિયમોમાં થનારા ફેરફાર શેરના ભાવ પર મોટી અસર પાડી શકે છે.