Finance Ministry એ બેંકો દ્વારા લોન કલેક્શન અને ક્રેડિટ મોનિટરિંગ માટે ઉપયોગમાં લેવાતા આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) સિસ્ટમ્સની તપાસ શરૂ કરી છે. EASE 9.0 હેઠળનો આ નિર્ણય ટેક્નોલોજી અને ગ્રાહકોની સુરક્ષા વચ્ચે સંતુલન જાળવવા માટે લેવામાં આવ્યો છે.
EASE 9.0 હેઠળ સરકારની નવી ગાઈડલાઈન
Finance Ministry એ બેંકો દ્વારા લોન પ્રોસેસમાં AI ના ઉપયોગને લઈને સઘન સમીક્ષા હાથ ધરી છે. આ પગલું સરકારના 'Enhanced Access and Service Excellence' (EASE) 9.0 ફ્રેમવર્કનો એક મહત્વનો ભાગ છે. અત્યાર સુધી બેંકો માત્ર સિમ્પલ ચેટબોટ્સ વાપરતી હતી, પરંતુ હવે ક્રેડિટ મોનિટરિંગ, ફ્રોડ ડિટેક્શન અને ઓટોમેટેડ અંડરરાઈટિંગ જેવા જટિલ કાર્યો માટે વપરાતા AI ટૂલ્સ પણ સરકારના નિશાના પર છે.
શા માટે કરવામાં આવી રહી છે તપાસ?
આ તપાસનો મુખ્ય હેતુ માત્ર ટેક્નોલોજી અપનાવવાનો નથી, પરંતુ તેની સુરક્ષા ચકાસવાનો છે. ભૂતકાળમાં ઓટોમેટેડ લેન્ડિંગ પ્લેટફોર્મ્સ પર આક્રમક કલેક્શન પદ્ધતિઓ અને ડેટા પ્રાઈવસીને લઈને અનેક સવાલો ઉભા થયા હતા. હવે Reserve Bank of India (RBI) ની ગાઈડલાઈન્સ મુજબ, બેંકોએ સ્પષ્ટ કરવું પડશે કે જો AI કોઈ લોન રિજેક્ટ કરે છે, તો તેની પાછળનું તાર્કિક કારણ શું છે.
સાયબર સિક્યોરિટી અને અનુપાલન (Compliance)
સરકાર Indian Computer Emergency Response Team સાથે મળીને કામ કરી રહી છે જેથી AI મોડલ્સને હેક થતા કે ડેટા ચોરી થતા અટકાવી શકાય. બેંકો માટે હવે ડેટા ગવર્નન્સ અને ટ્રાન્સપરન્સી સ્ટાન્ડર્ડ્સ પાળવા અનિવાર્ય બનશે. રોકાણકારો માટે આ એક સંકેત છે કે આગામી સમયમાં બેંકિંગ સેક્ટરમાં ડિજિટલ ટ્રાન્સફોર્મેશન સાથે કમ્પ્લાયન્સનો ખર્ચ પણ વધશે.