ભારતના વિવિધ રાજ્યોના ફાઈનાન્સ મિનિસ્ટર્સે બેંકોને કોલેટરલ-હેવી લોન આપવાની પદ્ધતિ બદલવા અપીલ કરી છે. હવે ભવિષ્યના કેશ-ફ્લો (Cash-flow) ને આધારે લોન મળે તેવી નવી સિસ્ટમ પર ભાર મુકવામાં આવ્યો છે, જેથી ગ્રીન એનર્જી અને ટેક સેક્ટરને વેગ મળી શકે.
SBI બેંકિંગ એન્ડ ઈકોનોમિક્સ કોન્ક્લેવ 2026 માં મહારાષ્ટ્ર, આસામ, ઉત્તર પ્રદેશ અને આંધ્ર પ્રદેશના ફાઈનાન્સ મિનિસ્ટર્સે બેંકિંગ સેક્ટરમાં મોટા ફેરફારની માંગ કરી છે. હાલની સિસ્ટમમાં બેંકો મુખ્યત્વે જમીન કે મશીનરી જેવા ફિઝિકલ કોલેટરલ પર ધ્યાન આપે છે, જે નવા જમાનાના સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે અવરોધ બની રહ્યું છે.
વિકાસ માટે કેમ જરૂરી છે આ ફેરફાર?
ગ્રીન એનર્જી અને ટેકનોલોજી આધારિત કંપનીઓ પાસે ભવિષ્યની મોટી કમાણીની ક્ષમતા છે, પરંતુ તેમની પાસે ઘણીવાર ગીરો મુકવા માટે મોટી પ્રોપર્ટી હોતી નથી. જો બેંકો કેશ-ફ્લો આધારિત લેન્ડિંગ અપનાવે, તો તેઓ કંપનીની નફાકારકતા જોઈને લોન આપી શકશે, જે આર્થિક વિકાસ માટે ગેમ-ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે.
રાજ્યોના પ્રયાસો અને આર્થિક સ્થિતિ
રાજ્યોમાં રોકાણ વધારવા માટે આક્રમક નીતિઓ અપનાવવામાં આવી રહી છે. આસામમાં લોજિસ્ટિક્સ સેક્ટરમાં ₹778 કરોડ નું PepsiCo પ્લાન્ટ રોકાણ આવ્યું છે, જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશે ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન આપવા ₹17,000 કરોડ ની સહાયનું વિતરણ કર્યું છે.
રોકાણકારોએ શું ધ્યાનમાં રાખવું?
આ મોડલ બેંકો માટે જોખમી સાબિત થઈ શકે છે. જો કોલેટરલ ન હોય, તો લોન રિકવરી વધુ પડકારજનક બને છે. રોકાણકારોએ આગામી ક્વાર્ટરમાં બેંકોની 'એસેટ ક્વોલિટી' અને રિસ્ક મેનેજમેન્ટ ફ્રેમવર્ક પર ખાસ નજર રાખવી જોઈએ. બેંકો તેમના બેલેન્સ શીટમાં નોન-કોલેટરલાઈઝ્ડ લોનનું પ્રમાણ કેવી રીતે જાળવે છે, તે જોવું મહત્વપૂર્ણ રહેશે.