Bain & Company અને NPCI Bharat BillPay ના રિપોર્ટ મુજબ, ભારતના MSME સેક્ટરમાં ₹60 લાખ કરોડની મોટી ક્રેડિટ ગેપ છે. આ સમસ્યાને દૂર કરવા માટે એક સેન્ટ્રલાઇઝ્ડ ડિજિટલ લેયર પ્રસ્તાવિત કરવામાં આવ્યું છે, જે કેશ-ફ્લો આધારિત લેન્ડિંગને વેગ આપશે.
MSME સેક્ટર સામે મોટો પડકાર
ભારતના MSME સેક્ટરમાં હાલમાં અંદાજે ₹60 લાખ કરોડનું ક્રેડિટ ગેપ જોવા મળી રહ્યું છે. Bain & Company અને NPCI Bharat BillPay ના સંયુક્ત રિપોર્ટમાં આ ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો છે. હાલની સ્થિતિ એવી છે કે નાના ઉદ્યોગોની જરૂરિયાત સામે માત્ર 30% થી 40% જેટલું જ સંસ્થાકીય ધિરાણ મળે છે.
કેમ ઉભી થઈ આ સમસ્યા?
મુખ્ય અવરોધ એ છે કે લેન્ડર્સ પાસે રિયલ-ટાઈમ અને વેરિફાઈડ ડેટાનો અભાવ છે, જેના કારણે તેઓ કોલેટરલ (Collateral) પર વધુ નિર્ભર રહે છે. આ ઉપરાંત, લગભગ ₹8 લાખ કરોડના પેમેન્ટ્સ બાકી હોવાને કારણે પણ બિઝનેસ સાયકલમાં મુશ્કેલી પડે છે. ઇન્વોઈસની વિસંગતતાઓને કારણે ફાઇનાન્સર્સ માટે રિસ્ક એસેસમેન્ટ કરવું મુશ્કેલ બની જાય છે.
શું છે નવો પ્રસ્તાવ?
આ સમસ્યાના ઉકેલ માટે એક 'યુનિફાઇડ ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ' બનાવવાની દરખાસ્ત છે. દર મહિને જનરેટ થતા 20 કરોડથી વધુ GST ઈ-ઈન્વોઈસના ડેટાનો ઉપયોગ કરીને આ લેયર દ્વારા લેન્ડિંગ પ્રોસેસને સુવ્યવસ્થિત કરવામાં આવશે. આનાથી બેંકો અને NBFCs કોલેટરલને બદલે કેશ-ફ્લોને આધારે ધિરાણ આપી શકશે.
રોકાણકારો માટે શું છે મહત્વ?
ભારતના GVA માં આ સેક્ટરનો હિસ્સો 45% છે, તેથી આ ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સફળ થાય તો બેંકો, NBFCs અને ફિનટેક કંપનીઓ માટે વૃદ્ધિની મોટી તકો ખુલશે. જો કે, આ સિસ્ટમમાં સાયબર સિક્યુરિટી અને ડેટા પ્રાઇવસી જેવા જોખમો પણ છે, જેના પર રોકાણકારોએ ખાસ નજર રાખવી જરૂરી છે.