સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટ ટેક્સીસ (CBDT) એ વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો (FIIs) અને બેંક ફોર ઇન્ટરનેશનલ સેટલમેન્ટ્સ માટે 'Form 173A' ફરજિયાત બનાવ્યું છે. હવે સરકારી સિક્યોરિટીઝમાં ટેક્સ મુક્તિનો લાભ લેવા માટે વધુ વિગતવાર માહિતી આપવી પડશે.
નવી રિપોર્ટિંગ સિસ્ટમ અને નિયમો
CBDT એ ભારતીય ડેટ માર્કેટમાં રોકાણ કરતી આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓ માટે નવા નિયમો અમલી બનાવ્યા છે. હવે FIIs અને બેંક ફોર ઇન્ટરનેશનલ સેટલમેન્ટ્સને ટેક્સ મુક્તિનો દાવો કરવા માટે Form 173A ભરવું ફરજિયાત છે. આ પગલાનો મુખ્ય હેતુ વ્યાજની આવક અને કેપિટલ ગેઈન્સના રિપોર્ટિંગમાં એકરૂપતા લાવવાનો છે.
રોકાણકારોએ શું વિગતો આપવી પડશે?
આ નવું ફોર્મ સામાન્ય ઓળખથી ઘણું આગળ વધીને વિગતો માંગે છે. રોકાણકારોએ હવે:
- PAN (પરમનન્ટ એકાઉન્ટ નંબર) અને રહેઠાણનો દેશ જણાવવો પડશે.
- SEBI દ્વારા આપવામાં આવેલી રજિસ્ટ્રેશન વિગતો આપવી પડશે.
- દરેક હોલ્ડિંગ માટે ISIN (ઇન્ટરનેશનલ સિક્યોરિટીઝ આઇડેન્ટિફિકેશન નંબર) સાથે સિક્યોરિટીના પ્રકાર (જેમ કે ટ્રેઝરી બિલ્સ અથવા સ્ટેટ બોન્ડ્સ) ની વિગતો આપવી પડશે.
- વાર્ષિક ખરીદ-વેચાણનું મૂલ્ય, કુલ વ્યાજ અને ભારતીય રૂપિયામાં થયેલા કેપિટલ ગેઈન્સનો રિપોર્ટ આપવો પડશે.
નિયમનકારી સંદર્ભ
આ ફેરફાર જૂન 2026 ના ટેક્સ ઓર્ડિનન્સ બાદ આવ્યો છે, જે અંતર્ગત સરકારી સિક્યોરિટીઝ પર ટેક્સ મુક્તિ આપવામાં આવી હતી. શરૂઆતમાં આનો હેતુ વિદેશી મૂડીના પ્રવાહને પ્રોત્સાહન આપવાનો હતો, પરંતુ હવે સરકારે oversight (દેખરેખ) વધારવાનો નિર્ણય લીધો છે. રેવન્યુ વિભાગના આ નિર્ણયથી ટેક્સ મુક્તિના દાવાઓમાં રહેલી અસ્પષ્ટતાઓ દૂર થશે અને સિસ્ટમમાં વધુ પારદર્શિતા આવશે. વિદેશી સંસ્થાઓએ હવે તેમના ટેક્સ લાભો જાળવી રાખવા માટે સમયસર આ ફોર્મ ભરવા પર ખાસ ધ્યાન આપવું પડશે.