ઇનોવેશનનો રેકોર્ડ કે ઘટાડો?
Tata Motors એ નાણાકીય વર્ષ 2026 (FY26) માટે 144 પેટન્ટ અરજીઓ નોંધાવી હોવાની જાહેરાત કરી છે. કંપનીના મતે, આ અરજીઓ ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EVs), હાઇડ્રોજન એન્જિન, સલામતી અને આરામ જેવા ભવિષ્યના ટેકનોલોજીકલ ક્ષેત્રોમાં તેમની નવીનતાને વેગ આપશે અને સ્પર્ધાત્મક ધારને મજબૂત બનાવશે.
વિરોધાભાસી આંકડા અને ઉઠતા પ્રશ્નો
જોકે, Tata Motors દ્વારા જાહેર કરાયેલો FY26 નો 144 નો આંકડો, બહાર આવેલા ડેટા સાથે મેળ ખાતો નથી. પ્રાપ્ત માહિતી મુજબ, Tata Motors એ નાણાકીય વર્ષ 2025 (FY25) માં 250 પેટન્ટ અરજીઓ ફાઇલ કરી હતી, જે FY26 ના આંકડા કરતાં ઘણી વધારે છે. આ ઉપરાંત, FY25 માં કંપનીએ 68 પેટન્ટ મેળવી હતી, જેનાથી કુલ મંજૂર થયેલી પેટન્ટનો આંકડો 918 સુધી પહોંચ્યો હતો. FY26 માં પેટન્ટ ફાઇલિંગમાં આટલો મોટો ઘટાડો સૂચવે છે કે 'ફાઇલિંગ' ની વ્યાખ્યામાં કોઈ ફેરફાર થયો છે, રિપોર્ટિંગમાં વિલંબ થયો છે, કે પછી R&D વ્યૂહરચનામાં કોઈ મોટો બદલાવ આવ્યો છે.
ભવિષ્યની ટેકનોલોજી પર ફોકસ
Tata Motors ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EVs) અને હાઇડ્રોજન-આધારિત એન્જિન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે, જે ભારતના ઝડપથી વિકસતા ગ્રીન મોબિલિટી માર્કેટ સાથે સુસંગત છે. ભારતીય EV માર્કેટ 2025 થી 2030 દરમિયાન 19.0% થી 28.52% ના CAGR થી વૃદ્ધિ પામવાની ધારણા છે. સરકાર પણ 2030 સુધીમાં 30% EV વેચાણનું લક્ષ્ય ધરાવે છે, જેને FAME-II જેવી યોજનાઓનો ટેકો છે. Tata Motors હાલમાં ભારતમાં EV સેગમેન્ટમાં લગભગ 67-68% માર્કેટ શેર સાથે અગ્રણી છે.
સ્પર્ધા અને વેલ્યુએશન
Tata Motors ઓટોમોટિવ ક્ષેત્રે મજબૂત સ્પર્ધાનો સામનો કરી રહી છે. તેના શેરમાં તાજેતરમાં લગભગ ₹350.75 નો ભાવ જોવા મળ્યો છે. કંપનીનું માર્કેટ કેપ લગભગ ₹1,54,031.90 કરોડ છે. તેનો P/E રેશિયો 57.28 છે, જે તેના 3-વર્ષના સરેરાશ (10.1) કરતા વધારે છે, પરંતુ Olectra Greentech (73.94) જેવા સ્પેશિયાલિસ્ટ EV પ્લેયર કરતા ઓછો છે. Mahindra & Mahindra જેવી કંપનીઓ પણ સતત પ્રગતિ કરી રહી છે, જેમણે FY26 સુધીમાં 1,334 પેટન્ટ મેળવી છે અને March 2026 સુધીમાં 2,728 અરજીઓ કરી છે.
વિશ્લેષકોનો મત અને જોખમો
બજાર વિશ્લેષકોના મંતવ્યો અલગ-અલગ છે. કેટલાક 'Buy' રેટિંગ આપી રહ્યા છે અને ટાર્ગેટ પ્રાઈસ ₹1200 સુધી રાખી રહ્યા છે, જ્યારે કેટલાક EPS વૃદ્ધિ અંગેની ચિંતાઓ અને ડાઉનવર્ડ અર્નિંગ રિવિઝનને કારણે 'Sell' ની સલાહ આપી રહ્યા છે. કંપનીના ઓપરેટિંગ માર્જિન ઐતિહાસિક રીતે નીચા રહ્યા છે, જે નવી ટેકનોલોજીમાં મોટા રોકાણના કારણે દબાણ હેઠળ આવી શકે છે. પેટન્ટ ફાઇલિંગમાં ઘટાડો R&D માં ધીમી ગતિ અથવા સંસાધનોના પુનઃવિતરણનો સંકેત આપી શકે છે, જે લાંબા ગાળે સ્પર્ધકો સામે તેની સ્થિતિને અસર કરી શકે છે.
