Net-Zero તરફ ભારતનો માર્ગ
Niti Aayog ના 'Scenarios Towards Vikshit Bharat and Net Zero' રિપોર્ટમાં એક વિગતવાર રોડમેપ રજૂ કરાયો છે. આ અહેવાલ મુજબ, વર્ષ 2070 સુધીમાં સંપૂર્ણ Net-Zero ઉત્સર્જન હાંસલ કરવા માટે, વર્ષ 2055 સુધીમાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EVs)નો બજાર હિસ્સો 100% સુધી પહોંચાડવાનું અનુમાન છે. આ મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યને પહોંચી વળવા માટે એક મજબૂત નિયમનકારી માળખાની આવશ્યકતા છે.
રિપોર્ટ ભારપૂર્વક જણાવે છે કે કોર્પોરેટ એવરેજ ફ્યુઅલ એફિશિયન્સી (CAFE) ધોરણોમાં હાલમાં અપાયેલી છૂટછાટોને 'sunset' કરવી પડશે. આ પગલું નિયમોની વિશ્વસનીયતા જાળવવા અને ભવિષ્ય માટે તેમને સુસંગત બનાવવા માટે ખૂબ જ જરૂરી છે, જેથી ભારતીય ઓટોમોટિવ ક્ષેત્ર વૈશ્વિક સ્થિરતાના લક્ષ્યો સાથે તાલ મિલાવી શકે.
લાઇફસાયકલ ઉત્સર્જન અને બાયોફ્યુઅલનું મહત્વ
માત્ર વાહનોમાંથી નીકળતા ઉત્સર્જન (tailpipe emissions) જ નહીં, પરંતુ રિપોર્ટ સસ્ટેનેબલ બાયોફ્યુઅલના સંપૂર્ણ લાઇફસાયકલ (lifecycle) લાભોને પણ ધ્યાનમાં લેવાના મહત્વ પર ભાર મૂકે છે. આ સ્વચ્છ ઊર્જા સ્ત્રોતોને ઓટોમોટિવ ફ્યુઅલ મિક્સમાં સમાવિષ્ટ કરવાથી એકંદર કાર્બન ફૂટપ્રિન્ટને ઘટાડવામાં નોંધપાત્ર યોગદાન મળી શકે છે. Niti Aayog નો આ અભિગમ વાહન કાર્યક્ષમતામાં સુધારાની સાથે ફ્યુઅલ ટેકનોલોજીમાં પ્રગતિને પણ મહત્વ આપે છે.
ઓટો ઉત્પાદકો માટે નીતિગત સૂચનો
આ વ્યૂહાત્મક દિશા ઓટોમોટિવ ઉદ્યોગ માટે એક સુઆયોજિત પુન:મૂલ્યાંકનની જરૂરિયાત સૂચવે છે. ઉત્પાદકોએ નાની, વધુ કાર્યક્ષમ અને સંભવતઃ વૈકલ્પિક-ફ્યુઅલ આધારિત વાહનોને પ્રાધાન્ય આપવા માટે તેમના ઉત્પાદન વિકાસ અને માર્કેટિંગ વ્યૂહરચનાઓને સંરેખિત કરવી પડશે. આ ફેરફાર ખાસ કરીને નવા કાર ખરીદનારાઓ માટે પોષણક્ષમતાના અંતરને દૂર કરવા માટે મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે આ વર્ગના મોટાભાગના ગ્રાહકો ટુ-વ્હીલર્સથી અપગ્રેડ કરીને વેલ્યૂ-ફોર-મની વિકલ્પો શોધે છે. ઉદ્યોગના હિતધારકોએ એવી નીતિગત પહેલો માટે તૈયાર રહેવું પડશે જે વધુ ઉત્સર્જન કરતા વાહનો પર દંડમાં વધારો કરશે.
આ વ્યૂહાત્મક પગલું કાર્યક્ષમતા અને સુલભતા પર ભાર મૂકીને સ્વચ્છ અને વધુ ટકાઉ ભારતીય ઓટોમોટિવ ભવિષ્યનો માર્ગ મોકળો કરે છે.