ભારતીય ચોખાની નિકાસ સામે મોટા પડકારો સામે આવ્યા છે. યુરોપિયન યુનિયનમાં ચોખાના કન્સાઈનમેન્ટ રિજેક્ટ થવાનું પ્રમાણ વધ્યું છે, જેમાં **69%** કેસ પેસ્ટિસાઈડ રેસિડ્યુના છે. નિકાસકારો હવે ફાર્મ-લેવલ ટ્રેસેબિલિટી અને કડક ક્વોલિટી ચેક તરફ આગળ વધી રહ્યા છે.
નિકાસકારો પર વધતું નાણાકીય દબાણ
યુરોપિયન યુનિયન (EU) ના કડક નિયમો ભારતીય ચોખાના નિકાસકારો માટે મોટી માથાનો દુખાવો બની રહ્યા છે. 'ભારત ઇન્ટરનેશનલ રાઇસ કોન્ફરન્સ 2026' માં રજૂ થયેલા ડેટા મુજબ, છેલ્લા 2 વર્ષમાં યુરોપ મોકલેલા ચોખાના રિજેક્શન પાછળ મુખ્ય કારણ પેસ્ટિસાઈડ (દવાઓના અવશેષો) રહ્યું છે. જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય સરહદો પર શિપમેન્ટ રિજેક્ટ થાય છે, ત્યારે કંપનીઓને શિપિંગ ખર્ચ અને લોજિસ્ટિક્સમાં ભારે નુકસાન વેઠવું પડે છે, જે તેમની પ્રોફિટબિલિટી પર સીધી અસર કરે છે.
શું છે ઉકેલ? (Moving Toward Traceability)
આ સમસ્યાને પહોંચી વળવા માટે ઉદ્યોગ હવે ક્વોલિટી કંટ્રોલને પોર્ટથી ખેતર સુધી લઈ જવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. ખેતરોથી લઈને પેકેજિંગ સુધીની તમામ વિગતો એટલે કે 'ફાર્મ-લેવલ ટ્રેસેબિલિટી' ફરજિયાત બનાવવી જરૂરી છે. આ પ્લાન હેઠળ, એગ્રીકલ્ચરલ મંડીઓની નજીક મોબાઈલ ટેસ્ટિંગ લેબ સ્થાપવાની દરખાસ્ત છે, જેથી ચોખાની ખરીદી થાય તે પહેલા જ તેની ગુણવત્તા ચકાસી શકાય.
આગળનો રસ્તો શું?
જો ભારતીય નિકાસકારો પોતાની સપ્લાય ચેઈનને આધુનિક બનાવવામાં નિષ્ફળ જશે, તો યુરોપિયન માર્કેટમાં તેમનો હિસ્સો ઘટવાનું જોખમ રહેલું છે. રોકાણકારો માટે હવે એ જોવું મહત્વનું રહેશે કે આ નવા કમ્પ્લાયન્સ રોકાણો કંપનીના માર્જિનને કેવી રીતે અસર કરે છે.