૩ વર્ષના પ્રતિબંધ બાદ ભારતે ઘઉંના લોટની નિકાસ માટે દરવાજા ખોલ્યા

નીતિમાં બદલાવ

આ નિકાસ મંજૂરી, 2022 માં સ્થાનિક ભાવમાં વધારો અને પુરવઠાની ચિંતાઓને કારણે ભારતે ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યાના ત્રણ વર્ષ પછી આવી છે. ડાયરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ ફોરેન ટ્રેડ (DGFT) એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, ઘઉંના લોટની સામાન્ય નિકાસ પ્રતિબંધિત હોવા છતાં, હવે 5 લાખ મેટ્રિક ટન (LMT) સુધીના ક્વોટાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

નિકાસ પદ્ધતિ

અરજદારો, ખાસ કરીને માન્ય આયાત-નિકાસ કોડ (IEC) અને FSSAI લાઇસન્સ ધરાવતા ઉત્પાદક-નિકાસકારો, DGFT પાસેથી સ્પષ્ટ મંજૂરી મેળવવી પડશે. પ્રથમ તબક્કાના શિપમેન્ટ માટે અરજી વિન્ડો 21 જાન્યુઆરીથી 31 જાન્યુઆરી, 2026 સુધી ખુલ્લી રહેશે. ક્વોટા પૂર્ણ ન થાય ત્યાં સુધી, આગામી અરજીઓ દર મહિનાના છેલ્લા દસ દિવસ દરમિયાન આમંત્રિત કરવામાં આવશે. નિકાસ અધિકૃતતા છ મહિના માટે માન્ય રહેશે.

પાત્રતા માપદંડ

લોટ મિલો ઉપરાંત, નિકાસ પ્રક્રિયા યુનિટ્સ, સ્પેશિયલ ઇકોનોમિક ઝોન (SEZ) અને નિયુક્ત લોટ મિલો સાથે કરાર ધરાવતા વેપારી નિકાસકારો પણ પાત્ર બનશે. નિકાસ જથ્થાની ફાળવણી અંગે 'એક્સિમ ફેસિલિટેશન કમિટી' (Exim Facilitation Committee) નિર્ણય લેશે. આ પગલું સ્થાનિક ખાદ્ય સુરક્ષા અને મૂલ્ય-વર્ધિત ઘઉં ઉત્પાદનોના આંતરરાષ્ટ્રીય વેપારની તકોને સંતુલિત કરતી નીતિમાં ફેરફાર દર્શાવે છે. ઘઉં, એક પ્રાથમિક રબી પાક હોવાથી, ભારતની કૃષિ ઉત્પાદન માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.