ભારતીય નૌકાદળે INS Vikrant પર Rafale Marine ફાઈટર જેટનું પ્રથમ સફળ લેન્ડિંગ કરીને મોટી સિદ્ધિ મેળવી છે. આ સફળતા **₹63,000 કરોડના** મેગા ડિફેન્સ સોદાનો એક ભાગ છે, જેનું લક્ષ્ય **2030** સુધીમાં સંપૂર્ણ કાફલાને સામેલ કરવાનું અને ભારતમાં જ મેન્ટેનન્સ ક્ષમતા વધારવાનું છે.
ઐતિહાસિક ઉડાન અને ટેકનિકલ સફળતા
ભારતીય નૌકાદળે 29 ઓક્ટોબર, 2026 ના રોજ સ્વદેશી એરક્રાફ્ટ કેરિયર INS Vikrant ના ડેક પર Rafale Marine ફાઈટર જેટનું સફળતાપૂર્વક લેન્ડિંગ કર્યું હતું. આ ટેસ્ટ ફ્લાઈટ એ સાબિત કરે છે કે ફ્રેન્ચ ટેકનોલોજીથી બનેલા આ ફાઈટર જેટ્સ ભારતના હોમ-બિલ્ટ કેરિયર સાથે સંપૂર્ણપણે સુસંગત છે. અગાઉ ગોવાના શોર-બેઝ્ડ ફેસિલિટીમાં થયેલા ટ્રાયલ બાદ, હવે સમુદ્રની વચ્ચે આ લેન્ડિંગ સુરક્ષિત રીતે પાર પાડવામાં આવ્યું છે.
₹63,000 કરોડના સોદાની ઈન્ડસ્ટ્રીયલ ઈમ્પેક્ટ
28 એપ્રિલ, 2025 ના રોજ ફાઈનલાઈઝ થયેલા આ મસમોટા કોન્ટ્રાક્ટમાં કુલ 26 વિમાનો સામેલ છે, જેમાં 22 સિંગલ-સીટ અને 4 ટ્વિન-સીટ ટ્રેનર એરક્રાફ્ટનો સમાવેશ થાય છે. રોકાણકારો માટે આ માત્ર હાર્ડવેરની ખરીદી નથી, પરંતુ ભારતમાં 'મેન્ટેનન્સ, રિપેર અને ઓવરહોલ' (MRO) ઈકોસિસ્ટમ વિકસાવવાની એક મોટી તક છે.
ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફરની શરતોને કારણે, સ્થાનિક એરોસ્પેસ કંપનીઓ માટે કામની નવી તકો ખુલશે. ફ્યુઝલેજ પાર્ટ્સના ઉત્પાદનથી લઈને એન્જિન અને સેન્સરના મેન્ટેનન્સ માટે સ્પેશિયલાઈઝ્ડ સુવિધાઓ ભારતમાં જ તૈયાર કરવામાં આવશે. આનાથી વિદેશી સપ્લાય ચેઈન પર નિર્ભરતા ઘટશે અને ઘરેલુ કંપનીઓ માટે લાંબા ગાળાના રેવન્યુ સ્ટ્રીમ્સ ઉભા થશે.
રોકાણકારો માટે ધ્યાનમાં રાખવાની બાબતો
આ પ્રોજેક્ટ 2030 સુધી ચાલવાનો હોવાથી, ડિફેન્સ કંપનીઓ માટે આની નાણાકીય અસર તબક્કાવાર જોવા મળશે. રોકાણકારોએ હવે સ્થાનિક MRO ફેસિલિટીઝની કાર્યક્ષમતા અને ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફરની ગતિ પર નજર રાખવી જોઈએ. સંરક્ષણ પ્રાપ્તિ પ્રક્રિયા (Defense Procurement Procedure) નું પાલન અને પ્રોજેક્ટના અમલીકરણનો ટાઈમલાઈન આ ક્ષેત્રના સ્ટોક્સ માટે સૌથી મોટા 'મોનિટરબલ' ફેક્ટર્સ રહેશે.